Seysenbi, 21 Mamyr 2024
46 - sóz 5794 11 pikir 30 Qyrkýiek, 2019 saghat 13:48

Qazaqstannyng orystildi elitasy әli kýnge qazaqtildi halyqtyng mýddesin týsinbeydi

"Prava negrov belym nado obiyasnyati ne na suahili, a na angliyskom". - Martin Luter King (shutka).

Ya ocheni jdal premiery "Tomiriys", kak jdu kajduiy premieru filima o kazahskoy istorii. Posle desyatiyletiy ojidaniy y vsyakih "ironiy lubvi" y "rozovyh zaysev" takie filimy vot-vot nachaly poyavlyatisya: "Altyn taq", "Almas qylysh", "Jau jýrek myng bala", "Amanat", "Tar zaman" y dr. Veru y jdu, chto priydet vremya, y my uvidim filimy o Kenesary, ob Asharshylyke, o Qabanbae, Bogenbae, Rayymbeke, Isatae y Mahambete. No poka my vse eshe boimsya vo vesi golos rasskazati pravdu o nashey istoriiy.....

Ya deystviytelino schitai Akana Sataeva talantlivym rejisserom. Ya znai ego filimy, tam esti y udachnye popytky snyati nastoyashee kino, kak esti y neizbejnaya dlya hudojnika haltura, t.e. koniunkturnaya zakazuha, ya eto toje ponimai. No odno delo filimy pro sovremennosti, pro 20-y vek, pro 80-e y 90-e gody, drugoe delo - filim pro nashu drevnuu istorii, tem bolee snyatye na gosdenigiy.

Sluchay s "Tomiriys" - tut delo ne v konkretnom rejissere, y ne v konkretnom filime. Tut kak v kaple vody stala ochevidna bolezni vsego morya. RUSSKOZYChNAYa ELITA KAZAHSTANA (POLITIChESKAYa, TVORChESKAYa, BIZNES) DO SIH POR NE PONIMAET INTERESY SVOEGO KAZAHOYaZYChNOGO NARODA. Ony mentalino otorvany drug ot druga. K sojalenii, russkoyazychnaya elita prodoljaet prebyvati v plenu mifov o "116 nasiy y narodov Kazahstana", a kazahoyazychnyy narod trebuet sobludeniya svoih elementarnyh grajdanskih prav v yazykovoy sfere.

O grubyh yazykovyh narusheniyah prav kazahoyazychnyh grajdan nashy zashtatnye pravozashitniky molchat, kak vody v rot nabrali, tak kak samy yavlyaytsya russkoyazychnymy ily obrusevshimi, libo skrytymy shovikamiy.

Na etot raz elita sdelala premieru dlya sebya, svoego kruga, estestvenno, na udobnom dlya sebya yazyke. A to, chto milliony jdut iymenno etot filim y iymenno na rodnom kazahskom, ih ne ozabotilo. Ony spohvatilisi toliko posle protesta ocheni bolishogo kolichestva ludey. Takaya mentalinaya y yazykovaya otorvannosti elity ot naroda v konse konsov ploho konchitsya, tak kak terpenie ne bezgranichno.

Priyvedu priymer. V Siriy bogataya kuchka shiitov-alavitov uje bolee poluveka derjit v rukah korrumpirovannui vlasti. Tam vlasti davno uje pereshla ot tirana otsa k tiranu synu. Vlastvuishaya alavitskaya elita takje ne ponimala y s otvrasheniyem otnosilasi k interesam bednogo bolishinstva - sunnitam. V konse konsov sunnitskoe bolishinstvo ne vyderjalo kak sosialinyh, tak y religioznyh uniyjeniy y vosstala. Teperi tam grajdanskaya voyna, a predateliskaya vlasti alavitov derjitsya na bombardirovkah strany Rossiey.

U nas russkoyazychnaya elita obosobilasi y stala takje daleka y v sosialinom, y v yazykovom-mentalinom plane ot svoego naroda. Im Dubay y London stal bliyje y privychnee neponyatnoy Tulikubasiy y Manghystau. Takoy mentalinyy y yazykovoy razryv mejdu elitoy y narodom ocheni opasen. Elita doljna srochno y s uvajeniyem zanovo poznakomitisya so svoim narodom, kotoryy ocheni izmenilsya, okrep y vozmujal za poslednie gody. Terpeti uniyjeniya ny v kakom smysle bolishe nikto ne nameren.

Otsylka naroda k "eki siyr", oskorbiytelinye vyskazyvaniya Bojko pro blagodarnosti "na kolenyah", vcherashnee otsutstvie v kinoteatrah "Tomiriys" qazaqsha vosprinimaetsya narodom kak oskorblenie svoih chuvstv y vyzov. Chem bystree elita poymet eto y nachnet menyatisya, prislushivatisya y ponimati svoy kazahoyazychnyy narod, tem ey je luchshe. Selee budete.

Múhtar Tayjan

Abai.kz

11 pikir

Ýzdik materialdar

Qúiylsyn kóshing

Bas gazet oralmandargha nege shýilikti?

Álimjan Áshimúly 2197
Ádebiyet

«Solay emes pe?»

Ghabbas Qabyshúly 2583
Qogham

Dos kóp pe, dúshpan kóp pe?

Ábdirashit Bәkirúly 2518
El ishi...

Últtyq biregeylenu: Qandastardyng róli qanday?

Omarәli Ádilbekúly 1683