Jeksenbi, 26 Mausym 2022
46 - sóz 4162 11 pikir 30 Qyrkýiek, 2019 saghat 13:48

Qazaqstannyng orystildi elitasy әli kýnge qazaqtildi halyqtyng mýddesin týsinbeydi

"Prava negrov belym nado obiyasnyati ne na suahili, a na angliyskom". - Martin Luter King (shutka).

Ya ocheni jdal premiery "Tomiriys", kak jdu kajduiy premieru filima o kazahskoy istorii. Posle desyatiyletiy ojidaniy y vsyakih "ironiy lubvi" y "rozovyh zaysev" takie filimy vot-vot nachaly poyavlyatisya: "Altyn taq", "Almas qylysh", "Jau jýrek myng bala", "Amanat", "Tar zaman" y dr. Veru y jdu, chto priydet vremya, y my uvidim filimy o Kenesary, ob Asharshylyke, o Qabanbae, Bogenbae, Rayymbeke, Isatae y Mahambete. No poka my vse eshe boimsya vo vesi golos rasskazati pravdu o nashey istoriiy.....

Ya deystviytelino schitai Akana Sataeva talantlivym rejisserom. Ya znai ego filimy, tam esti y udachnye popytky snyati nastoyashee kino, kak esti y neizbejnaya dlya hudojnika haltura, t.e. koniunkturnaya zakazuha, ya eto toje ponimai. No odno delo filimy pro sovremennosti, pro 20-y vek, pro 80-e y 90-e gody, drugoe delo - filim pro nashu drevnuu istorii, tem bolee snyatye na gosdenigiy.

Sluchay s "Tomiriys" - tut delo ne v konkretnom rejissere, y ne v konkretnom filime. Tut kak v kaple vody stala ochevidna bolezni vsego morya. RUSSKOZYChNAYa ELITA KAZAHSTANA (POLITIChESKAYa, TVORChESKAYa, BIZNES) DO SIH POR NE PONIMAET INTERESY SVOEGO KAZAHOYaZYChNOGO NARODA. Ony mentalino otorvany drug ot druga. K sojalenii, russkoyazychnaya elita prodoljaet prebyvati v plenu mifov o "116 nasiy y narodov Kazahstana", a kazahoyazychnyy narod trebuet sobludeniya svoih elementarnyh grajdanskih prav v yazykovoy sfere.

O grubyh yazykovyh narusheniyah prav kazahoyazychnyh grajdan nashy zashtatnye pravozashitniky molchat, kak vody v rot nabrali, tak kak samy yavlyaytsya russkoyazychnymy ily obrusevshimi, libo skrytymy shovikamiy.

Na etot raz elita sdelala premieru dlya sebya, svoego kruga, estestvenno, na udobnom dlya sebya yazyke. A to, chto milliony jdut iymenno etot filim y iymenno na rodnom kazahskom, ih ne ozabotilo. Ony spohvatilisi toliko posle protesta ocheni bolishogo kolichestva ludey. Takaya mentalinaya y yazykovaya otorvannosti elity ot naroda v konse konsov ploho konchitsya, tak kak terpenie ne bezgranichno.

Priyvedu priymer. V Siriy bogataya kuchka shiitov-alavitov uje bolee poluveka derjit v rukah korrumpirovannui vlasti. Tam vlasti davno uje pereshla ot tirana otsa k tiranu synu. Vlastvuishaya alavitskaya elita takje ne ponimala y s otvrasheniyem otnosilasi k interesam bednogo bolishinstva - sunnitam. V konse konsov sunnitskoe bolishinstvo ne vyderjalo kak sosialinyh, tak y religioznyh uniyjeniy y vosstala. Teperi tam grajdanskaya voyna, a predateliskaya vlasti alavitov derjitsya na bombardirovkah strany Rossiey.

U nas russkoyazychnaya elita obosobilasi y stala takje daleka y v sosialinom, y v yazykovom-mentalinom plane ot svoego naroda. Im Dubay y London stal bliyje y privychnee neponyatnoy Tulikubasiy y Manghystau. Takoy mentalinyy y yazykovoy razryv mejdu elitoy y narodom ocheni opasen. Elita doljna srochno y s uvajeniyem zanovo poznakomitisya so svoim narodom, kotoryy ocheni izmenilsya, okrep y vozmujal za poslednie gody. Terpeti uniyjeniya ny v kakom smysle bolishe nikto ne nameren.

Otsylka naroda k "eki siyr", oskorbiytelinye vyskazyvaniya Bojko pro blagodarnosti "na kolenyah", vcherashnee otsutstvie v kinoteatrah "Tomiriys" qazaqsha vosprinimaetsya narodom kak oskorblenie svoih chuvstv y vyzov. Chem bystree elita poymet eto y nachnet menyatisya, prislushivatisya y ponimati svoy kazahoyazychnyy narod, tem ey je luchshe. Selee budete.

Múhtar Tayjan

Abai.kz

11 pikir