Jwma, 20 Qırküyek 2019
Sañlaq 2473 9 pikir 19 Şilde, 2019 sağat 15:08

Qazağı köp «Qayrat» pen aqşası köp «Astana»

Bauırjan Islamhan

Qazaqstandıq komandalar futboldan euromausımğa jaña jorığın bastadı. Jıldağıday biıl da tört komandamız eurododada baq sınaydı. El çempionı «Astana» çempiondar ligasınıñ, al «Qayrat», «Ordabası» jäne «Tobıl» Europa ligasınıñ birinşi irikteu kezeñinde öner körsetti.

Europağa jorıqtıñ jaña seriyasın 9 şilde küni «Astana» bastap berdi. Elordadağı «Astana Arena» alañında rumıniyalıq «ÇFR Kluj» komandasın qabıldap, 1:0 esebimen jeñiske jetti.

Alayda, ukrainalıq maman Roman Grigorçuk baptaytın «Astana» Kluj qalasında ötken qarımta kezdesude 3:1 esebimen jeñilip, çempiondar ligasınan şığıp qaldı. Olar endi Europa ligasınıñ ekinşi turında Andorranıñ «Santa-Koloma» komandasımen kezdesedi.

ÇFR  – «Astana» - 3:1. Jalpı esep - 3:2.

El çempiondarı soñğı birneşe jıl boyı eurokuboktardıñ toptıq kezeñinde öner körsetip jür. Käri qwrlıqtıñ känigi bäsekesinde jıl sayın baq sınau oñay şarua emes. Alayda «Astanağa» el byudjetinen bölinetin qarjı öte mol. Sondıqtan, «Samwrıq-qazınanıñ» san millionın sarıp etip otırğan komandağa qoyılar talap ta ülken bolmaq.

Biraq, biıl jolı bolmadı. Çempiondar ligasımen birinşi turdıñ özinde qoş aytısıp otır. Qarsılası qattı älsiz komanda emes. Transfermarkt saytınıñ mälimetinşe, komandadağı oyınşılardıñ transfer narığındağı jalpı bağası 23,4 mln euro. Al «Astana» oyınşılarınıñ qwnı 25,23 mln. Demek, qağaz jüzinde qazaqstandıq komanda mıqtıraq degen söz. Biraq is jüzinde Rumıniya eliniñ ökili üzdik şıqtı.

Bwdan da mañızdısı - «Astana» tek nätijege köñil bölip, el futbolınıñ damuın wmıt qaldırğan sekildi. Qanşa jıldan beri Europada sätti öner körsetip jürgenimen, birde-bir jergilikti oyınşını jetildirip şığara almadı. Demek, «Astananıñ» nätijesi tikeley legionerlerge baylanıstı.

«ÇFR Kluj» komandasına qarsı qos oyında «Astana» sapında bar bolğanı bes qazaqstandıq oyınşı ğana alañğa şıqtı. Onıñ ekeui "jaña qazaq" - serbiyalıq Nenad Eriç pen reseylik Evgeniy Postnikov. Sonda taza qazaqstandıq üşeu, qazaq futbolşısı bireu ğana.

Birinşi oyın:  Nenad Eriç (K,Q), Abzal Beysebekov, Evgeniy Postnikov, Luka Şimunoviç, Antonio Rukavina, YUriy Logvinenko, Ivan Maevskiy, Runar Mar Sigur'onsson, Marin Tomasov (Rangelo YAnga), Roman Mwrtazev (Firmin Mubele), Dorin Rotariu.

Ekinşi oyın:  Nenad Eriç (K,Q), Abzal Beysebekov (Marin Aniçiç), Evgeniy Postnikov, Luka Şimunoviç, Antonio Rukavina, YUriy Logvinenko, Ivan Maevskiy, Runar Mar Sigur'onsson (Rangelo YAnga), Marin Tomasov (Firmin Mubele), Roman Mwrtazev, Dorin Rotariu.

«Tobıl»

18 mausım küni jerebe tartılğanda qazaqstandıq komandalardıñ işinde «Tobılğa» eñ qolaylı qarsılas tüsken bolatın. Qostanaylıq komanda Europa ligası irikteu kezeñiniñ alğaşqı turında Lyuksemburgtıñ «Jeness» komandasımen jolı tüyisken. «Jeness» jartılay äuesqoy komanda. Oyınşılarınıñ köbi özge käsippen aynalısadı. Osığan qarap, qostanaylıqtardıñ jolı boldı deskenbiz.

Alayda bäri basqaşa boldı. «Tobıl» sırt alañda 0:0 esebimen teñ tarqastı. Al 18 şilde «Astana Arenada» ötken oyın 1:1 esebimen ayaqtaldı. Söytip, sırt alañda soqqan goldıñ arqasında «Jeness» kelesi kezeñge ötti.

«Tobıl» - «Jeness Eş» (1:1). Jalpı esep - 1:1.

Sözdiñ aşığın aytqanda, «Tobıldıñ» sätsizdigin masqara dep bağalau kerek. Qostanaylıq komanda memlekettik byudjettiñ may şelpegine toyıp otır deuge boladı. Barlıq jağdayı jasalğan. Milliondardıñ betine qaramay 9 birdey şeteldik oyınşığa jalaqı tölep otır. Futbol süyer äkim Arhimed Mwhambetovtıñ arqasında su jaña jabıq manej de salınğan.

Joğarda biz aytqan Transfermarkt saytınıñ mälimetinşe, «Tobıl» oyınşılarınıñ transfer narığındağı bağası 14,95 mln. Al qarsılası «Jenesstiñ» jalpı qwnı 1,45 mln euro. Demek, «Tobıl» oyınşıları qarsılasınan tura 10 ese qımbat. Salıstıru üşin aytsaq, «Tobıldıñ» gruziyalıq oyınşısı Nika Kvekveskiridiñ bir özi «Jenesstiñ» jalpı oyınşısınan qımbat. Kvekveskiri 1,5 mln euro twradı.

Oyınnan keyin «Jeness» bapkeri Nikol'ya Haysmannıñ qazaqstandıq jurnalist Ermwhamed Mäulenge bergen swhbatı:

  - Sizdiñ komandañızdıñ bir jıldıq byudjeti qanday?

- Bizdiñ byudjetimiz «Tobıldan» 6 ese kem dep oylaymın. Sebebi bizdiñ jıldıq byudjetimiz 500 mıñ euro.

- Komandañızdağı oyınşılar futboldan özge de mamandıqtardıñ iesi şığar. Olar basqa jwmıs istey me?

- Iä, onıñızben kelisemin. Bizdiñ komanda osıdan 13 kün bwrın jinalıp jattığu jwmıstarın bastadı. Olardıñ köbisi kündiz öz jwmıstarında jüredi de, keşke jattığuğa keledi. Sondıqtan da bizde «Tobılğa» qarsı dayındaluğı köp mümkindik bolmadı.

Endi ekinşi mäsele, «Astana» sekildi «Tobıl» da legionerler legine senim artadı. 9 taza şeteldik oyınşığa eki "jaña qazaq" - Viktor Dmitrenko men Dmitriy Miroşniçenkonı (ekeui de Resey) qossaq, bwl komandada jalpı 11 şeteldik oyınşı dop tebedi («Astanada» da 11 şeteldik bar).

«Jenesske» qarsı eki oyında alañğa şıqan oyınşılar tizimi:

Birinşi oyın: Emil' Balaev (Q) - Nikita Boçarov, Viktor Dmitrenko, Fernander Kassay, Djaba Kankava, Ruslan Valiullin - Arturas Julpa, Nika Kvekveskiri - Azat Nwrğaliev (K), Mihail Gordeyçuk (Bauırjan Twrısbek), Senin Sebai (Maksim Fedin);

Ekinşi oyın: Emil' Balaev (Q) - Nikita Boçarov, Viktor Dmitrenko, Fernander Kassay, Djaba Kankava, Dmitriy Miroşniçenko (Ruslan Valiullin) - Arturas Julpa, Nika Kvekveskiri, Azat Nwrğaliev (K) (Mihail Gordeyçuk), Bauırjan Twrısbek (Maksim Fedin) - Senin Sebai;

«Tobıl» bwl eki oyında joğarda jazğan eki "jaña qazaqtı" qospağanda 4 qazaqstandıq oyınşını alañğa şığardı. Onıñ ekeui ğana qazaq futbolşısı.

«Qayrat»

Almatılıq «Qayrat» bizdiñ eldegi birden-bir jeke qojayını bar komanda. Memlekettik byudjettiñ masılı emes. Kemeldengen akademiyası bar. Jastardı tärbielep, öziniñ bazasınan futbolşı şığarudı közdeydi. Şeteldik oyınşılardı da şaqıradı, oğan qarjısı da jetedi. Biraq, özgelerden artıqşılığı qazaqstandıq oyınşılarğa köp mümkindik beredi.

«Qayrattıñ» jolı alğaşqı turda bosniyalıq «Şiroki Briekpen» tüyisti. Bwl komanda bizge birazdan beri tanıs. Bir kezderi pavlodarlıq «Ertis» pen şımkenttik «Ordabasını» jarıs jolınan şığarğan. Tağı da Transfermarkt deregine jüginsek, oyınşılarınıñ bağası 5,5 mln euro. Al «Qayrat» oyınşılarınıñ transfer narığındağı bağası 20,35 mln. Demek, qağaz jüzinde «Qayrat» favorit.

Almatılıqtar mıqtılığın is jüzinde de däleldedi. Eki oyındı da 2:1 esebimen ayaqtap, kelesi kezeñge ötti. Endi ekinşi aynalımda «Hapoel'» (Beer-Şeva, Izrail') komandasımen küş sınasadı.

«Qayrat» – «Şiroki Brieg» 2:1 (0:0)

Alğaşqı matç – 2:1. Jalpı esep - 4:2.

Gol: Bagariç 90 (penal'tiden), Orazov 90+1, Quat 90+3 

«Qayrattıñ» qazaqstandıq oyınşılarğa köp senim artatının ayttıq. Sol sözimizge dälel retinde bosniyalıq komandamen ötken eki oyında alañğa şıqqan oyınşılardı jazayıq.

Birinşi oyın: Pokatilov, Ahmetov, Süyimbaev, Jukov, Islamhan (Keyler), Eseola, Äbiken (Quat), Vjesin'ski, Dugaliç, Mikanoviç, Orazov (Kosoviç)

Ekinşi oyın: Pokatilov (Q), Ahmetov, Süyimbaev, Quat, Jukov, Islamhan, (K), Seydahmet (Vjesin'ski), Eseola (Eppel'),  Äbiken (Orazov), Dugaliç, Mikanoviç.

«Qayrat» birinşi oyında 7, ekinşi oyında 8 qazaqstandıqtı negizgi qwramda alañğa şığardı. Eki oyında öner körsetken 10 qazaqstandıqtıñ jeteui qazaq futbolşısı. Onıñ üstine, Erkebwlan Seydahmet 2000 jılı, Ramazan Orazov 1998 jılı, Aybol Äbiken 1996 jılı düniege kelgen jas oyınşılar.

«Ordabası»

Şımkenttikteriñ de jerebede jolı boldı deuge boladı. Gruziyalıq «Torpedo» biıl qarjılıq qiındıqqa wşırap, tört ayağın teñ basa almay jürgen komanda. Al «Ordabasınıñ» jağdayı jaman emes. Biıl çempionattağı nätijeleri de jaqsı. Oyınşılarınıñ transfer narığındağı bağası «Torpedodan» 5 ese qımbat. «Ordabası» oyınşıları 15,93 mln euro bolsa, «Torpedo» 3,35 mln euro.

«Ordabası» qarsılasın senimid jeñdi deuge boladı. Aldımen öz alañında 1:0 esebimen basım tüsken şımkenttikter Gruziya jerinde 0:2 esebimen jeñiske jetti. Qos oyınnıñ qorıtındısı 3:0. Endi kelesi kezeñde Çehiyanıñ «Mlado Boleslav» komandasımen kezdesedi.

«Torpedo» K – «Ordabası» 0:2 (0:0)

Alğaşqı oyın – 0:1. Jalpı esep - 3:0.

Bir ökiniştisi, «Ordabası» sapında da otandıq oyınşılar az. 7 taza legioner jäne 4 "jaña qazaq" bar. «Torpedoğa» qarsı eki oyında da şeteldik oyınşılarğa basımdılıq berildi.

Birinşi oyın: Nepogodov, Malangu, Erlanov, Mehanoviç (Şetkin), Tölebek (Badibanga), Janğılışbay (Bıstrov), Diakate, Malıy, Dosmağambetov, Fontanel'o, Joao Paulo

Ekinşi oyın: Nepogodov (Q), Malıy, Fontanello (K), Erlanov, Bıstrov, Diakate, Mahlangu, Koval'çuk (Mehanoviç), Dosmağambetov, Paulo (Şämşi), Şetkin (Badibanga).

Alğaşqı oyında 6 qazaqstandıq alañğa şıqtı degenimizben, onıñ ekeui (Nepogodov pen Malıy) Qazaqstan azamattığın alğan ukrainalıqtar. Al ekinşi oyında alañğa şıqqan taza qazaqstandıqtar üşeu ğana - Temirlan Erlanov, Timur Dosmağambetov jäne Aleksey Şetkin.

Sonımen, tört komandamızdıñ bireui jarıs jolınan şığıp qaldı. Al «Astana» deñgeyi bir satı tömen çempionat Europa ligasına "qwladı". Demek, biılğı euromausım biz üşin sätti bastalğan joq. Şının aytqanda, bizdiñ elde futbol öz qwnın aqtaytın sport emes. Memlekettik byudjetten aladopqa bölinetin qarjı asa mol. Halqı qoñırqalta kün keşetin Qazaqstanda futbolşılar milliondap jalaqı aladı.

Şeteldik sarapşılardıñ zertteuinşe, Qazaqstan Prem'er ligası futbolşılarğa jalaqı töleuden älem boyınşa 25-şı orında twr. Elimizde dop tebetin futbolşılar orta eseppen jılına 148 513 dollar (ayına 12 376 dollar) tabıs tabadı. Bwl ortaşa esep. Bwlardıñ arasında ayna 50-100 mıñ, jılına 1 mln dollarğa deyin jalaqı alatındar bar. Bwnday joğarı jalaqı ärine legionerlerge tölenedi. Qwramında 11 şeteldik oyınşıdan bar «Astana» men «Tobıl» memlekettiñ qarjısın kelimsekterge sanap berip otır.

Qarapayım halıq auızınan jırıp bergen aqşağa semirgen futbolşılarımız özge eldiñ äuesqoy komandasınan jeñilgenin namıs körmeydi. Bolmasa özderin «Tobıl» degenge tili kelmey «Tobol» dep atap jürgen qostanaylıqtar «Jenessten» jeñilgen soñ halıq aldında esep berui kerek edi.

Futbol – özge elderde memleket qazınasına milliondağan qarjı qwyıp otırğan tabıs közi. Al bizde el byujetiniñ maylı jiligin müjigen masıl sport. Futbol klubtarına memleket qarjısın ayamay sanap beru bar da, sol qarjığa say nätije talap etu joq. Äytpese ekonomikalıq quatı orta deñgeyli Qazaqstan futbolşılarğa jalaqı töleuden älem boyınşa 25-şi orında twrmas edi.

Quanış Qappas

Abai.kz

9 pikir