Düysenbi, 1 Mausım 2020
COVID-19 QAZAQSTANDA. Jwqtırğandar — 11308. Jazılğandar — 5404. Qaytıs bolğandar — 41
Ädebiet 4371 0 pikir 30 Mausım, 2015 sağat 17:55

TWRSIN JWRTBAY. JOĞALIP TABILĞAN DOS

Qazaq eliniñ qaqpası aşılıp, tabaldırığın attay bergenimde, şaytanqwlağım şıldırlay jöneldi. Söytsek, otanımızdıñ erkin keñistigine  ötken ekenbiz. Apta jürip qıstığıp qalğan köñildiñ qısası sırtqa wmtıldı. Otanıñdı sağınu oñayma, onıñ üstine bwl aptada qanşama orındı-orınsız söz aytılmay qaldı. Dereu eş qapersiz, sonday bir beyqam tağatsızdıqpen şaytanqwlaqtıñ tüymesin asığa bastım. «Aqıldım» degen tanıs ta etene sözdiñ astarı ezuime jiıldı. Biraq ar jaqtan eşkim jauap bermedi. Wzaq-wzaq şıñıldap türıp aldı. Älgiden de tağatsızdanıp, endi qayta-qayta tüymeni basa berdim. Adam bir sonday şıdamsızdıqpen habarlasıp twrsa, bwl degeniñ neğıp mardımsıp, mañğazdanıp tür. Sıbağañdı jaqsılap türıp bereyin. Endi almaşı, şaytanqwlağıñdı, bälem! Ekilenip qayta terdim. Dauısım da şığıp ketse kerek. Qoltığımnan demep jürgen, kedennen şığar-şıqpastan şaytanqwlaqqa wmtılğanıma alañday qarağan, özim «Kempirqosaq» dep  at qoyğan äri qızım, äri şäkirtim Şwğıla,  sözimniñ «Mwnı da aqıldı deymiz-au» degeninen seze qoydı ma, kim bilsin, äyteuir:

- Äke, siz Didahmet ağanıñ telefonına habarlasıp türğan joqsız ba? – degeni.

«Soqsa ne boladı ol…», – dey bergen sözimniñ dımı şıqpay,  tamağıma tığılıp, kömeyime öksip bop tüyile qaldı.

Şındığın aytsam, şekaradan öte salğan sol bir alma-auıs şaqta men Didahmettiñ baqilıq bolğanın qaperimnen şığarıp alıppın da… Sol bayağışa… Iä, endi qaytalanbaytın bayağışa… ekpindete jele jöneltip, äldebir mañızdı-mañızsız bir şımşım sözben onı şımşıp alğım kelip twr ekem ğoy.

Jüregim de dir ete tüsti. Twla boyımdı belgisiz bulığu men şarasızdıq bilep aldı. Közime aşı bir dımqıl üyirildi. Sağınıp kelgen dünietiniñ beti sol sätte solıp,  añısım azınap ketti! O, jalğan dünie-ay, men endi Didahmeti joq otanıma oralıp twr ekenmin ğoy! Sonday bir aşı qwmığumen tompiya mwñayıp qalğan Kempirqosaqtı da jwbatqım kelip:

– Iä… Didahmettiñ, «aqıldı-aqılsızımnıñ» osınşa aqıldı bolıp şıqqanın qaraşı, özi ölse de meniñ sanamnan atın öşirmey ketipti, – dedim ökinişti  öksigime ırıqsız äzäzil äzil aralastırğansıp.

Mümkin oğan aytılmay qalğan soñğı sözim osı şığar. Qaydam. Al bwl sözdi aytıp ülgeruge meniñ mümkindigim bolıp edi. Tek jüz metr men bir baspaldaq jetpey qalğan…

Şaytanqwlaq jauapsız wzaq şıñıldap jattı. Öşiruge endi dätim jetpedi.

Baqi men fanidiñ arasındağı osı bir şaqtan soñ men özime-özim  biraz uaqıt kele almadım. Didahmetti bayqausızda men qalay joğaltıp aldım? Älde, amalsızdau attanğan sol künderdiñ mi şıjğırğan ıstığı men tüngi aptabı esimnen Didaştıñ didarın eritip jiberetindey tılsım künder keştim be?

***   ***   ***

Joq. Onıñ qaba erini men şoñ mwrını, qiğaş jarılğan şaşı men äjimge bergisiz äjimsiz mañdayı, ünemi tesilu men swraqtıñ arasında ükimsiz qadalatın közi, külip kele jatıp jiıla qalatın ezui, eñ ayağı auızşa tüsindiruden köri jazıp bere saluğa wmtıla tüsetin  eñsesi men qalam wstauğa qolapaştau, biraq sığımdap wstaytın sausağı, sol sätte qasın kölegeyley qalatın mañday şaşı da meniñ özimmen birge sönuge tiisti didardıñ biri. Öytkeni men ünemi onıñ osı «didarın» añdıp otırıp, qas-qağımğa jetkizbey özgertip, taban astında ezuine külki üyiriltip, «şoñ mwrının» tanauğa aynaldırıp, «astıñğı erinin jer tirettirip, üstiñgi erinin kök tirettirip», şaşın dudırata sipattırıp, közin külimdetip, auızın kalimağa keltire salatınmın.

Bwl tipti, barğan sayın meniñ, kädimgi «käsibime» aynalıp ketken ädetim edi dese de bolatın.  Onıñ özi qasımda bolmasa da, oñaşa jürip te onıñ beynesin köz aldıma elestip otırıp,   qalağan şılauımnıñ keypine keltire beretinmin. Keşiktirmey aytıp bergenimde, sonıñ keybirin ğana ol özi ömirinde de, önerinde de süyip qoldanatın «detal'ğa» aynaldırıp, emeuiringe jaqındatıp jauap qayıratın da bir jelpinip qalatın.

Osıdan jiırma bes jılday bwrın sonday şarpısulardıñ birinde esin jiğızbay şaujaylay jönelgenimde Quanışbay Qwrmanğali ağamızdıñ: – Didaş-au,   mına Twrsın moynıña minip alıptı ğoy özi, – degeninde: – E, Twrsın minse – minsin, mwnıñ taqımı jwmsaq, – dep küni boyı «taqımdap» twrğan taqımımdı jazıp jibergeni bar bar.

Ol adamdı jıqpaytın, al jıqsa – «neğılayınsız» jığatın. Bir ret Orağamnıñ da – Oralhannıñ da betin «neğılayınsız» qayırğanı bar.

Sol bir äzil-şını aralas ğwmır qiqımdarın, yağni, özi  jii aytıp, şığarmalarınıñ özegin jalğaytın «detal'dardı» türli-tüsti äynek qiqımdarı siyaqtı öz ömiri turalı mağan aytqandarın (tağı da öziniñ bayızdap otıra almaytın ğadetine basıp asığıs) atüsti qwrastırğanda, mınaday mozayka şığar edi.

Ol ädebietke «Tasmonşa» arqılı keldi. Ol öziniñ sol tasmonşasın Qalihannıñ «Bwqtırması» men» Oralhannıñ «Mwtauınıñ» arasına minezi kisikiik şaldıñ kömegimen saldı jäne qayta bwzılmaytınday etip saldı. Onıñ bwl «Tasmonşasında» qalamdı jaña wstağan balañdıq joq,onda  kädimgi känigi tasqalauşınıñ tastañbası añğarılatın. Taudıñ tekşesindegi tas monşa. Jwpını, biraq sırtı tap-twynaqtay, qiuı qaşpağan şımır tastar. Kirseñ işiniñ tüsi suıq. Al peştiñ kömeyin köseseñ qırıs-tırısıñdı jazıp, alpıs eki tamırıñdı iitetin ıstıq. Janıñ da, täniñ de jadırap şığa keledi. Tura osındağı kisikiikteu şaldıñ köñil-küyi Didahmettiñ de ömirlik qwlaq küyine aynaldı. Jeke minezi de, jazğanı da sol bir şaldıñ şapanınnıñ qausırmasınan şığıp jatatın. Onıñ qalğan maqsat tirşiligi «sar samauırının» twtatıp, «sarıatanğa sağım keştirip», «asu asırıp», ağayındarın aralay ötip, «börişe wlıp», «Aqşoqığa» wmtılumen ötti jäne öziniñ Aqşoqısına şıqtı. Meniñ oyımşa, ol öziniñ ant mezgilinde de, tañ sızılıp ağarıp kele jatqan zaual tañında da  Talğardıñ şıñın janarına ilindirip barıp közin jwmğanına imanım kämil. Adamdıqtıñ da, qalamgerliktiñ de Aqşoqısına jankeştilikpen wmtılumen ötken mwnday maqsat iesi degenine jetpey demin tartıp, jüreginiñ soğuıın toqtatpas edi.

Şındığı, sol añsarlı Aqşoqısına şıqqan kezde sol quanıştı boyına siñire almay jürek qabınıñ jarılıp ketkeni. Öziniñ keyingi bir jıldağı bağamdauınşa, endi sol Aqşoqınıñ basında twrıp mäñgiliktiñ  sarını esip twratın eki-üş qana şağın tuındı jazğısı keletin. Jäne ol tuındısınıñ bireui tuğan künine jetkenşe tämädaluı tiis edi. Tuındısı emes, öziniñ ömiriniñ tämämdalğanıq mätqapılıq ökiniş. Nege soñğı demin erte üzdi. Nege: «Meniñ tänimmen qoştasqanda «Qoñırdıñ» aytuındağı «Säulem-ay» äni aytılıp twrsın!» – dep amanattadı. Nege keşki toğızda uädelesken sözden tañğı beste aynıp ketti? Nege «mañdayı jarılıp twrğan» soñğı jinağınıñ qoljazbasın mağan berip, alğısözin jazdırıp almadı? Nege… Bilmeymin. Meniñ oyımdı däl qazir jauabı joq swraqtar ğana buıp twr. Älde, Şerhan degdar aytqanday, «Biri kem dünie» degen sol ma?

Bizdiñ tanıstığımız bastalğannan  qırıq bes jıldan bergi ayım-qayımda bwl swraqtardıñ bayıbına barıp qalğan twstarımızda bolğan şığar. Oydı qusam tüpsiz şıñırauğı tüsip ketermin. Tek soñğı bes-on jıldıñ kölemindegi äñgime täsiline köşip, mıñ tämsildiñ eki-üş tämsiline qayırğan jauabın atüsti (tağı da sapardamın, saparda bolğanda da kezekti bir retinde Didahmet joğalıp tabılğan Semeydemin. Semeyde bolğanda da tağı da Jidebayğa asığıp barıp, tağı da asığıp kelip Didahmetti, bwl jolı onıñ didarın tauıp alıp  otırımın. Tört sağattan keyin tura sondağıday tağı da jolğa jalğız şığamın) bayandayın.

Ol keyingi jıldarı qanday mañızdı sözimiz bolsa da jartı sağattıñ işinde jıldam qayırıp, asığıp twrmın, uağdalasıp qoyıp em dep wşıp-qonatındı şığardı. Arağa üş-tört sağat salıp, kezdeseyikşi dep bezekteytin. Kezdeske soñ, oñaşa bir jer tauıp, ornalasa bergende tağı da qopañday bastaytın. Jatıp kep bwldanıp, qayda asığatının,  bizdi endi  mäñgilikten basqa eşkim kütip twrmağanın aytıp, twqırtıp jiberetinmin. Sonda wşatın qwstay qomdanıp barıp otıra qalatın. İşime üyirilgen sözimdi barınşa bastırmalatıp aytıp tastaymın. Ol sol wmtılğan küyi jauabın qısqa, naq berip, artın külkige aynaldırıp, köterile beretin. Keyin bwl bizdiñ söylesu mänerimizge aynaldı. Bir jolı:

- Ey, osı sen qırıq bes minut tınış otırıp sabaq tıñdap körmegen qudıñ naq özisiñ ğoy, ä, – dedim.

- Onı qaydan bilip qoydıñ, ey? Men taudıñ  basındağı ien laşıqta közin aşqan jabayı bala boldım. Partağa otırğanımda eki közim tau men taudıñ basındağı bwltta bolatın. Solarmen añğar-añğardı kezip ketetinmin. Birde qarsı aldıma qarasam bir äyel auızın aşıp-jwmıp söylep twr. Tağı da tau-tastı kezip ketip, qayta qarasam – älgi äyel auızın äli aşıp-jwmıp twr. Qızıq körinip ketti de men de soğan ilesip auızımdı aşıp-jwma berdim. Beyne bir oramal taqqan maymıl siyaqtı körinip ketken kezde eki sanımdı şapalaqtap, ayqaylay atıp twrdım… Bir şuıl qwlağımdı şuıldatıp jiberdi. Jan-jağıma qarasam işek-silesi qatıp külgen balalar. Älgi äyeldiñ de tüsi bwzılıp, şañqıldap mağan tönip kele jatır. «Apa! Albastı!» dep bajıldap jiberip, sınıptan atıp şığıp, betim auğan jaqqa qaşa jöneldim. Äyteuir, Anna apay degen apayımız tauıp alıp, mañdayımnan sipap, üyine alıp barğanı bar. Osınday bir sabaqtan keyin tauğa qaşıp ketip, bir ayday mektepke, mektepke emes, tömendegi auılğa tüspey qoyğanım bar…

- E, eşteñe etpeydi, östip-östip adamğa üyir bop ketesiñ. Tübinde senen jaqsı adam şığadı, – deymin.

Kelesi jolı tağı bir qomdana bergende:

- Ey, partağa dwrıs otırıp üyrenbegen osı sen, ekpettep otırıp jazudı qaydan üyrenip jürsiñ, osı – dedim.

- Onı da bayqap qoydıñ ba, ey?  Aytayın. Men izdegen adam adasıp tabatın şıñnıñ qolatında qoybaqqan şaldıñ balasımın. Altı ay jaz boyı auıldağı kitaphanadan alıp kelgen qorjın-qorjın kitaptı qonjıq qwsap qompañday qoltıqtap öriske baramın da tañnıñ atısınan keştiñ batısına deyin kitap oqimın. Är beti bitkende mindetti türde otardı közben şolıp şığamın. Qalsa, eki qwlağım üyge kele qalğan kempir-şaldıñ sözinde, közim solardıñ aşıp-jwmğan auızında bolatın. Auızım aşılıp, mwrınım pısıldap otırıp tıñdaytınmın. Arasında mal ürke qalsa jügirip şığıp, älgilerdi tezdetip jönge keltirip, qayta äigime tıñdaytınmın. Keyde meniñ sözimniñ bas-ayağı bolmaytını, solardan esti almağan jerlerim bolsa kerek.

- E, köziñniñ tesilu men swraqtıñ arasında ükimsiz qadalatını sodan qalğan eken ğoy.  Dwrıs, dwrıs, «şoñmwrınıñ, aşılıp jabılmay qalatın eriniñ, wşıp – qona almaytınıñ bäri-bäri sonday tekti tärbieni tanıtadı.

- Tabiği tärbieni dep tüzep ayt. Sender siyaqtı kletkada öskemiz joq, qwdayğa şükir – deytin masattanıp.

Tağı birde:

- Ey, alaqanğa – sausaq, sausaqqa – qalam jarasıp twruı kerek. Seniñ mına alaqanıñ ne özi ayudığ da alaqanına wqsamaydı. Kürekşiniñ alaqanı siyaqtı, – dedim.

- Ey, bwl oqıp tuğanğa daua bolsaşı. Onı da bilip qoydıñ ba? Dwrıs aytasıñ. Meniñ äskerge barğanğa deyingi de, äskerden qaytqannan keyingi de mamandığım – kürekşi boldı. Audanda jwmıs joqü Sondıqtan da «Altaydorstroyğa» kürekşi bolıp ornalastım. Tolıqw tompaqşa masterimiz boldı. Qwm tiegen köliktiñ kabinasına üş adam otıramız. Kepkisin közine tüsirgen masterimiz mızwuğa köşedi. Sol kezde samosaval şoşaq ete qaladı. «Bir!» deydi. J.girip tüsip, älgi  şwñqırğa bir kürek qwm salamın. Ekeu slauğa bolmaydı. Jügirip kabinağa minemin. Tağı da dik ete qalğanda «Üş!» deydi. Asıp-tögilse de üş kürek salamın. Kezekti qoqañ-şoqañda «Eki!» deydi. Bes kürek salu kerek bolsa da eki kürek qwm jayamın. Qoyşı, sonımen tüs aua köñkedegi qwm bitedi de, auılğa qaytamız. Erteñinde tağı da sol. Solay jıl boyı qolıñmen ökpeñdi wstauğa mqrşañ jow bop, künine bñr kölikke mıñ minip, mıñ tüsip, qolıñnan kürek tüspese körer em. Qazir de jazu jazğan kezde sözdi artıw şıñındamayın dep, özime-özim «Üş!», «Bir!», «Eki!» dep şım-şımdap otıramın. Sondıqtan da meniñ jazğanımda bir mıswal artıq-kem bolmaydı, – dep ayaqtaydı.

- E, bäse, qwm sanağanday etip sanap, kölemnen qısatınıñ sol esepşiligiñde jatır eken-ğoy. Şirkin, sağan bir artığımen  sanaytın esepşi  wstazdıñ bitpegenin qaraşı. Älgi Temirbek Qojakeevtiñ tilin tauıp jürgeniñde osınday bir wstazdıq ülgi körgeniñde jatır eken ğoy, – deymin.

- Dwrıs aytasıñ, sözdi artıq qoldansam, artıq qwm tökkendey sezinemin. Sender siyaqtı üyip-tögip tastap, adamdardıñ ayağın bılğağım kelmeydi. Aytqandı tez jäne däl isteymin. Sender siyaqtı kerilip-sozılıp twrmaymın, – deydi.

Qayırılıp bir jolıqqanda:

- Ey, birin qoyşı, mınanı aytşı. Mekteptiñ «basbilgisiz sotqarı», kürekşi bop jürip osı sen emile men tınıs belgisin qoyudı qaydan üyrendiñ?  Sendey taza äri konservator deñgeyindegi stilist pen közqaraqtı redaetor da, korrektor da az. Soğan walay sauatıñ jetti? Biz ğoy…– dey berip em, jwlıp alğanday söz alıp, qattı quana söyledi.

- Ey, talay ret oqığanıñdı körsetip eñ, mınauıñ sonıñ işinde özimniñ eşkimge aytuğa reti kelmey jürgen bir şındığımnıñ üstinen tüsken swrau boldı. Men osı künge, osı degeyge jetkenime barlıq adamğa qarızdar şığarmın. Biraq, sautımdı aşıp, qazaq tilin baqayşağına deyin şağıp şıqqanım üşin bir adamğa qarızdarmın. Mağan qalamdı wstauğa üyretken – kürek! – dep aytıp edim ğoy. Kürek wstağan sausaq wuattı boldı. Söziñ nıq, senimdi jazıladı. Kürekti dwrıs wstamasañ – qolıñ oyıladı. Meni sol kürek jetelep äkep meni Almatı qwrılıs kombinatına äkeldi. Mekteptegi grammatikağa, orfoepiyağa, morfologiyağa, erejege kim qaraptı. Tek jazuğa degen wlı qwştarlıq qana boldı. Sodan oquğa tüsuge kelgende til-auzım baylanıp qaldı. İskerde tağı mümkindik bolmadı. Qoyşı, emtihannan ötpedim. ADK-ğa qwrılısqa ornalastım. Qwday meniñ baqıtımdı aşayın degen be, sauatımdı aşayın degen be, QazPI-di bitirip, üy-küyi üşin osında brigadir bop ornalasqan Beyskekeñniñ,  seniñ emes, meniñ Beyskekemnıñ wol astına tap keltirgeni. Talabımızdı bilgen soñ şart qoydı. Şartın sert retinde qabıldadıq. Sodan jwmıstan şarşap-şaldığıp kep, sebezgilenip alamız da, Beysekeñe baramız. Ayaz ba, ıstıq pa, senbi men, jeksenbi me, esep joq, biz Beysekeñnen  däris alamız. Änşeyinde jwmsaq minezdñ Beysekeñ ondadayda qatqan qarağayğa aynaladı. Miımız bir ayda aşıldı, eki ayda garammatikanı körkem şığarma siyaqtı qızığıp oqitın boldıq, üş ayda tereñ tüsindik. Tört ayda mänerlep jazudı meñgerdik. Men universitettiñ özinde de waytıp grammatikanıñ betine qarağan adam emespin. Qazir de erejelerdi jatqa aytamın. Şirkin, sol Beysekeñniñ boyında qlı qstazdıq talant ölip qaldı. Al sen ol kisininiñ kädimgi köşirmeşi arhivisten arhivist-ğalım atanuına  septigiñdi tigizdiñ. Mağan onı ünemi aytıp otıruşı edi. Demek, senderdiñ töz Beysekeleriñ  (Beysenbay Kenjebaev), meniñ öz Beysekem (Beysembay Bayğaliev) bar. Demek, biz ekeumizdiñ de barıp tüyisetin jerimiz – Beysekeñder, – deytin masattanıp.

Tağı birde… jäne tağı birde… Qoyşı, osı mamır ayınıñ bas kezindegi bir äredikte ol mağan:

- Seniñ aqıldıñ bılay deydi. Egerde men barıp jazuşılar odağındağı dälizdiñ törine jata qalsam, basqa eşqanday küydiñ qajeti joq, «Qoñır» tobınıñ aytuındağı mına «Säulem-ay» änin qoyıñdar. Tıñdaşı mamırlap kep: «Säulem-ay! Öter bir kün däuren-ay!» dep twrğan joq pa. Joqtau emes. Senderdiñ ökinişteriñdi aytıp alularğa mümkindikteriñ bar. Al mende onday mümkindik bolmaydı ğoy! Men qalay ünsiz jatamın. Sonda meniñ bılay dep aytqan dauısım da, oyımda esteriñde twradı. Rahat emes pe. Sender jılap twrasıñdar, al men än tıñdap jata beremin! – dep ändete jönelgeni.

Arular attandıru räsiminde bwl amanatı orındaldı. Tipti, sonı estigen «Qoñırdıñ» wl-qızdarı da: «Ne isteymiz, ağa?» – dep keldi aynalayındar. Räsim ayaqtalıp qalğan edi. Biraq ol än tıñdap jatqan. Soñğı änin üzuge dätim jetpedi. Sodan keyin şaytanqwlaqpen habarlasqanımda:

- Iä, «Aqıldıñ» tıñdap twr. Äy osı seniñ ne oylağanıñ bar. Men şıp-şıttay jaña jinaq qwrastırıp jatırmın. Odan keyin jazbasam da boladı. Qazaqtıñ bar arız-armanın osı äñgimelerimde aytıppın. Endi bügingi ürpaq turalı oy miımdı şanşıp jür edi. Onıñ da qiuın taptım. Aqıldıñ: aqıldı ma, aqılsız ba, sodan keyin köresiñ. Biraq sağan bäri bir ğoy. Men ölsem de sen menimen qaljıñdasuıñdı qoymaysıñ. Bayağıda emes, osı tayau jıldarda …, – dep bir hikayanı bastay jöneldiñ.

Sodan arağa eki apta ötpey jatıp Almatığa keşki sağat toğızda keldim. Seni köruge jüz adam jer men bir baspaldaq jer jetpey qaldı. Endi ol qaşıqtıq mäñgi alınbaytın qaşışqtıq, seni men meni bölip twrğan mäñgilik pen baqilıqtıñ şekarası bolıp qaldı. Talas dünieden qaytqanda Oraz aqın ağam sonday jarasımdı tapqırlıqpen «Aqıldıñ» dep at qoyıp bergen «Aqıldımdı» tağı da joğaltıp aldım.

Ol ömirde özin de, özgeni de köp ret joğaltqanımen, ünemi özin –  özi, ne onı – biz tauıp alıp, üyirine qaytıp jürdi. Tabılıp jürdi. Biraq ta Didahmet maqsatın eş joğaltqan emes. Maqsatı da onıñ özinen, yağni, iesinen adasqan emes. Öytkeni, qalamgerlik dil onıñ tağdırı äri jazmışı bolatın. Sol jazmış pen tağdır onıñ ömirlik şeşimin şığarıp, maqsatınıñ aqıretine orap, alıs-alıs aq şıñdardıñ salqın tösine   alıp wşıp ketken bolatın. Al men bolsam, onıñ bwl jolı «kelmestiñ kemesine» otırıp, ğayıpqa aynalğanın wmıtım ketippin, onıñ özin wmıtqamın joq, onsız ömir sürip jatqanımdı wmıtıp ketippin.

***   ***   ***

Mine, şaytanqwlaq äli dıñıldap twr. Almaydı. Apta bwrın ğana arulap Altayına baqilıqqa attandırıp salğan edim ğoy. Sonda men   qiırlap şıqqan aptanıñ işinde sanam men köñilimnen Didahmettiñ atın öşirmey, özimmen birge tiri alıp jürgen boldım ğoy.

Soñğı ret joğaltıp tapqan dosımdı dosımdı endi joğaltpaytınım anıq. Öytkeni ol meniñ şaytanqwlağımdağı ğana emes, sanamdağı «Aqıldım» degen atın öşirudi wmıtıp ketipti. Menimen birge jarıq düniede tağı da bir merzimi belgisiz uaqıt ömir sürgisi kelgen bolar. Jetismen qaraylas kelgen tuğan küninde wlı Däuletke äkesiniñ şaytanqwlağındağı meniñ jäne onıñ «şımşıma» atın öşirmeudi ötindim. Endi men sol bayağı ğadetimşe, keşki on men tañğı jetige deyingi beyuaqtan basqa kezdiñ bärinde de mañızdı-mañızsız mäseleler turalı «Aqıldımmen» söylesip twratın bolamın. Didahmettiñ özi ömir süruin wzartqısı kelip öşirudi ädeyi «wmıtıp ketken» atın endi eşkim de öşire almaydı. Mümkin dauısın estip qalarmın…

Sodan beri de onıñ dünieden qaytqanına qırıq kün tolğanşa eki-üş ret habarlasıp jiberdim. Äzirşe ünsiz. Ol jaqtıñ qarbalasınan qolı timey jatqan şığar. Biraq bir küni dauısın estitinime senemin. Ol sözsiz mağan:

- Iä, «Aqıldıñ tıñdap twr!, – jauap beredi, iä, jauap beretin siyaqtı.

degdar.kz

0 pikir