Jeksenbi, 5 Şilde 2020
COVID-19 QAZAQSTANDA. Jwqtırğandar — 41065. Jazılğandar — 13614. Qaytıs bolğandar — 188
Alaşorda 18488 0 pikir 8 Şilde, 2015 sağat 15:11

ŞOQAN UÄLIHANOV ÖLİMİNİÑ QWPIYASI

Qazaq ruhaniyatında äli künge qwpiyası aşılmay kele jatqan mäsele - Şoqannıñ (Mwhammed-Hanafiya) naqtı qay jerde jerlengendigi, qaytıs bolğan jılı. Ötkenge salauat. XIX ğasırda bolğan anığınan kümäni köp osı jaydı jılı jauıp qoya saluğa da bolar edi. Alayda, Şığıstıñ şoq jwldızı bolğan Şoqan turalı oqıp şıqqannan keyin, jazbasıma bolmadı! 
"Şoqan Ualihanovtıñ qwpiyası" kitabınıñ avtorı Bolat Qıstaubaev "Şoqan tuberkulezden ölgen joq, Şoqandı patşanıñ jansızı Tezek töremen birlesip, u berip öltirdi"- degen baylam aytadı. Şınında da töteley Şıñğıshannıñ wrpağı bolğan Şoqannıñ qwrt auruına şaldığuı mümkin emes. Peterburgte balasın oqıtqan Şıñğıstıñ künige bir jılqı soysa da baylığı ortaymaytın auqattı boldı. Qwnarlı tağam jegen adamda qwrt auruı boluı neğaybıl. 
Altınemeldegi ziratta jerlengen Şoqan emes. General Kolpakovskiy bastağan top apay-topay mäyitti bir tünniñ işinde jerlep ketken. Äskeri mundirmen jerlengen beyittegi mäyit äbden şirip ketkenşe, patşalıq Resey molağa kezek auısıp twratın jasaq qoydırğan. 
Sonda Şoqan qayda, qaşan jerlengen?
Resmi derekterde ol 1835 jılı tuıp, 1865 jılı qayttı degenimen, Amerikanıñ arhivin aqtarğan jazuşı Änuar Älimjanov Şoqannıñ 1875 jılı jılı qaytıs bolğanı turalı qazanamanı tapqan. 
Şoqan Reseydiñ ıqpalınan boy tasalap, Qaşqariyağa qaştı degen baylam bar! Köptegen tarihşılar osı qisındı aytqanımen, Şoqannıñ töte tuısı, säuletşi Şot-Aman Uälihan bwnıñ barlığı "negizsiz"-deydi. 
Negizi Keñestik kezeñde Qazaqstan ğalımdarı Şoqannıñ Altınemeldegi "beyitine" eksgumaciya jasaudı swrap, kezinde Mäskeuge hat joldağan. Olar tabandı qarsılıqqa tap bolğan! Qazir endi ne kedergi?! 
Kim ğalımdardıñ qolın baylap jürgen?! 
Qazaqtıñ özi sekildi, tarihı da qiır-şiır! 
Şatıp-bwtıp Şoqannıñ da qayda ölgenin bilmeytin ne degen elmiz sonda?!

Derek közi:http://bmtv.kz/kz/

Jazba Nwrlan Soñğıbaywlınıñ Äleumettik jelidegi paraqşasınan alındı. 

0 pikir