Dýisenbi, 6 Jeltoqsan 2021
46 - sóz 1983 2 pikir 21 Qazan, 2021 saghat 16:43

"Aughan daqpyrtyna"mening baysaldy kózqarasym

Osyghan deyin AQSh "aughan demokratiyasyna" dep trillion dollar júmsady degen aqpar oqydym - ras-ótirigin qaydam...

Olargha jel bergen sol aqsha ghoy.

Aughan ýkimeti de ekijýzdi sayasy oiyn oinaghan siyaqty: AQSh-qa bir uәde, aqshasy men qaruyn alghan son, ony ózderi tәlipterge satyp, ne olarmen bólisip otyrghan ba deuge bolady...

Óz kezeginde tәlipter "dindi jamylyp" arabtardy soryp otyrdy. Sóitip, Aughan ýkimeti de, tәlipter de, osynday astyrtyn kelisim arqyly eki jep biyge shyghyp jýrdi...(Anau preziydent qashqan song tabylghan milliondaghan dollarlar sonyng dәleli bolar mýmkin)

Sonymen, aughandar "qúda da tynysh, qúdaghy da tynysh" degendey ómir sýrip jatty... - anda-sanda "terakt jasap" qoydy da úmytpady...

Osy aghyl-tegil jaghdaydy Bayden býldirdi... - AQSh aqshasymen birge ketip qaldy.

AQSh ketkesin "djihad" dep jel ýrlep otyrghan arabtar da at basyn tarta qaldy...

Sóitip, "aughandyq problemany" jalghastyrudyng AQSh-qa da, Arabqa da, tipten, әlemde eshkimge de esh mәn-maghynasy qalmady...

Ilezde bәri de "óz kýnindi ózing kór" degen sayasatqa kóshti...

(Tek Qytay ghana "Búl jerde bizge paydaly qanday "sayasy oiyn" bar?" degen qadamdar jasauda... Olar ýnemi solay).

Al, halyqaralyq qauymdastyq "kerek bolsa, halyqaralyq normagha say gumanitarlyq kómek beremiz, senderge beretin odan artyq zat joq" dedi...

Odan әri: "Aughanystanda qaysyng memleketti biyleysing - ol óz sharuan, soghys-soghyspa, memleketti dinmen basqarasyng ba, joq әlemdik qalypqa úmtylasyng ba - aralaspaymyz!" - dedi.

"Alayda, dinindi ne t.b. jeleumen syltauratyp syrtqa qauip tóndire bastasang - túmsyghyndy búzamyz" - dedi.

AQSh qazir ol "túmsyqbúzghysh júdyryqty" Orta Aziya elderining birinde ústamaqshy...

Resey ózi "túmsyqbúzghysh" bolghysy keledi...

(Resey, tipti, talibandy Mәskeuge shaqyryp alyp, "Ázirge tynysh otyra túryndarshy, biz es jiyp alghansha" dedi de.... Óitkeni, tәlibter Mәskeuden kele sala "Bizge beybitshilik qajet. Memleketti kóteru qajet. Barlyghymen jaqsy bolu qajet" dep jariyalady..

Biraq, olar osy sózinde túrmady. Sebebi, olar onday "beybitshilikke" ýirenbegen. Memleketti beybit týrde basqaru tәjiriybesi onda joq. Onda әrbir komandir tәlip "bir ózi bir memleket" bolghysy keledi. Tipten, tәlibterding endi ózara soghysyp ketui әbden mýmkin nәrse...

Sondyqtan, qazir tәlibter búrynghy qarqynmen, jighan-tergen qaruymen kórshi elderge tiyisuimiz mýmkin dep, bayaghy "әuenine" basa bastady...

(Áriyne, solay etse búrynghyday "qoyyndar endi, mә saghan aqsha" dep syrttan taghy aqsha aghyla ma degen eski dәmemen...).

Sol sebepti, olar qazir de búrynghyday eki jýzdi sóileude: biri - memleketimizdi damytamyz deydi, ekinshisi - dindi jeleu etip kórshilerding jaghasyna jarmasamyz deydi...

Biraq, olar ony әzirge óz shegarasy ishinde aitqan son, oghan әlem tarapynan reaksiya az...

Al eger sol tәlip óz qaruymen Aughan shegarasynan bir qadam syrtqa attasa - sol sәtten aq jer jýzi ony "aughandyq agressiya" dep, olardyng túmsyghyn taptap tastaytyn tetikter iske qosylar edi...

(Álem soghan dayyndaluda. Tәlip ony biledi... Sol sebepti, danghazadan ary bara qoymas...)

Bara qalsa, onymen shegaralas tәjikter de, ózbekter de olardy ayamaydy...

Ábdirashit Bәkirúly

Abai.kz

2 pikir