Jeksenbi, 5 Jeltoqsan 2021
Biylik 1601 17 pikir 17 Qyrkýiek, 2021 saghat 16:43

Jambyldaghy jarylystyng janghyryghy

Jambyl oblysynyng Bayzaq audanyndaghy әskery qoymadaghy jarylystyng janghyryghy birte-birte seyilip keledi. Oqighanyng mәn-jayyna tergeu-komissiyasy tolyq baghasyn әli bermedi. Kinәliler anyqtalyp, jauaptylar óz әrketin uaqyty jetkende týsindirer. Al әzirge bolghan oqighanyng jauapkershiligin tek qana eks Qorghanys ministri Núrlan Ermekbaev óz moynyna alyp, otstavkige ketti. Al basqalary sonda sudan taza, sýtten aq pa degen zandy saual tuyndaydy.

Jalpy әlemdik sayasy sahnada jarylys saldarynan eshbir elde ministr otstavkige ketken emes. Chehiyada, Ukrainada múnday oqighalar boldy, alayda jauap oqighagha tikeley qatysy bar azamattardan súraldy. Tipti myna kórshi Reseyde jylda qaru-jaraq qoymalarynda jarylys bolyp jatady. Ol ýshin vedomstvo basshysy ornyn bosatpaydy. Qorghanys ministri tipti oq-dәrilerding saqtaluyna tikeley jauap ta bermeydi. Al bizde bar kinәni bir ghana kisining moynyna arta salyp, oqighany jyly jauyp qoyghysy keletinder bar.

Ras, 17 azamattyng kóz júmuy jýrekti auyrtady. Búghan deyingi jarylystarda da biraz azamattarymyzdan aiyrylyp qaldyq. Biraq aldynghy ministrlerding eshqaysysy búl ýshin otstavkige ketpedi, al Ermekbaev qogham dýrbelenin basu ýshin óz mansabyn elding bolashaghy ýshin qúrban etti.
Búl әriyne Ermekbaevtyng jauapkershiligi joghary, әrbir әreketine jauap beretinin anghartady. Elimizding sayasy arenasynda múnday ústanymdylyq joghary baghalanady, bәlkim Ermekbaev senimdi jauynger, bilikti әskery sayasatker ekenin osy әreketi arqyly taghy bir dәleldegen bolar.

Jalpy Qorghanys ministri lauazymy — sayasy qyzmet. Ol ministrlik pen respublika basshylyghy, qoghamdyq úiymdar men ózge elder arasyndaghy qarym-qatynasty memleketting ústanghan sayasatyna say rettep otyratyn túlgha. Al әskerding jauyngerlik dayarlyghyna, oqu-jattyghularyna, qajetti qaru-jaraqpen, әskery tehnikalarmen, tyldyng qamtamasyz etiluine, olardyng saqtaluyna tikeley jauapty Qorghanys ministrining birinshi orynbasary — Qaruly Kýshter Bas shtabynyng bastyghy ekeni anyq. Endeshe Jambyl oqighasynyng janghyryghy әli de birazgha deyin talay kisining týn úiqysyn úrlaytyny sózsiz.

Belgili qogham qayratkeri Ermúhamed Ertisbaev oq-dәriler qoymalaryndaghy jarylys tabighy qúbylys bolmasa da, kezdeysoq nәrse emes, onyng әskerde oryn alu yqtimaldyghy joghary dedi.

– Álemdegi kez kelgen armiya ýshin jarylys kezdeysoqtyq emes, ol ekonomikalyq dengeyine de, geosayasy ornalasuyna da, qanday da bir artyqshylyq pen kemshilikke de baylanysty emes. Nege deseniz: oq-dәriler bolsyn, jalpy Qaruly Kýshterding ózi bolsyn, olar – paradoksqa úqsaytynyna qaramastan, joghary qauipting kózi bolyp tabylady. Qalay aitsaq ta, eshbir memlekettik organda qorghanys vedomstvosynda siyaqty sonsha kóp qauipti, joyqyn qyrghyngha úshyratatyn qaru-jaraq, tehnika men oq-dәri joq. Qazaqstan armiyasynyng taghy bir ereksheligi – qaru-jaraq pen oq-dәrilerding basym bóligi kenes dәuirinen qalghan. Olardyng kepildi paydalanu merzimi bayaghyda ótip ketken, – deydi qogham belsendisi.

Elimizdegi kóptegen sarapshylar men sayasattanushylar Qazaqstan Qaruly Kýshterindegi 30 jyl boyy jinaqtalghan problemany otstavka sheshpeydi dep pikir bildirdi. Ertisbae múnymen tolyq kelisetinin jetkizdi.

– Armiya da bizding jalpy memlekettik jýie siyaqty óte «iykemsiz», sondyqtan jyldar boyy qalyptasqandy týzetu ýshin Ermekbaev basshylyq etken 3 jyl әriyne az. Elimizding tarihynda qorghanys salasyn armiya generaldary da, sayasy basqarushylar da basqarghan bolatyn. Olardyng әrqaysysynyng kezinde de oq-dәriler qoymalarynda jarylys bolyp, әskery qyzmetshiler men azamattyq túrghyndar qaza tapqan. Ol tótenshe jaghdaylar birli-jarym da boldy jәne seriyaly týrde de boldy, – dedi qogham belsendisi.

Telegramda 330 myng jazylushysy bar NEZYGAR kanaly da Jambyldaghy jarylys pen Ermekbaevtyng otstavkasy turaly jazba shyghardy. Pablik iyeleri eks-ministrding әreketin postkenestik elderding sayasy elitasynda búryn sondy bolmaghanyn aitady. Sebebi oq-dәri qoymasyndaghy jarylys tútas ministrlikting júmysynyng kórsetkishi emestigin aitady. Ádette әskeriyler múnday tirlikting tigisin tez jatqyzatyn. Alayda Núrlan Ermekbaev basqa sheshimge keldi. Qansha degenmen 17 adamnyng qaza tapqany qoghamdy silkintti, sondyqtan eks-ministr qogham tynyshtyghyn basty nazargha alyp, ornyn bosatty. Búl әreketi arqyly ol ózin qiyn-qystau kezende jauapkershilikten qashpaytynyn kórsetti.

Abai.kz

 

17 pikir