Senbi, 15 Tamız 2020
COVID-19 QAZAQSTANDA. Jwqtırğandar — 102287. Jazılğandar — 80716. Qaytıs bolğandar — 1269
Azamat 1847 13 pikir 5 Jeltoqsan, 2019 sağat 14:06

Ülken jürekti azamat

Uaqıttı uısıñda wstap twra almaysıñ. Biraq sol uaqıtpen wştasa bilgen adam ğana osınau ömirde jetistikterge jete aladı. Sonday jandardıñ biri äri biregeyi – belgili mecenat, qoğam qayratkeri, Sağadat Nwrmağambetov atındağı qoğamdıq qordıñ törağası, «Marsel' grupp» kompaniyasınıñ prezidenti, «Qwrmet» ordeniniñ iegeri, Wlttıq «Altın jürek» jäne Halıqaralıq «Sokrat» sıylıqtarınıñ laureatı Mahmwt NÄLİBAEV.

Mahmwt Ibırayhanwlı – Sır eliniñ perzenti. Äkesi Ibırayhan men ğaziz anası Qalıkül balalarına eşbir pendeniñ mañday terimen tapqan adal tabısınan artıq rizıq-nesibege kenelui mümkin emestigin jii qaytalap otıratın. «Tauğa barıp tas uatsañ da, tabısıñ adal boluı tiis» degendi jii qaytalaytın Ibırayhan äke öz zamanında iskerligimen, adamgerşilik qasietterimen el auzında qalğan arda azamattardıñ biri bolğan. Al anası Qalıkül söz mäyegin qalqığan şeşen bolıptı. Tört wl, tört qız süydi.

Sol tört wldıñ eñ ülkeni Mahmwt ömirge kelerde 96 jastağı Baba degen şeşen keyuanası tüs köredi. Tüsinde Qalıküldiñ omırauına arıstan jabısıp emip jatadı. Köpti körgen keyuana Ibırayhandı şaqırtıp, «arıstanday wldı bolasıñ, atın Mahmwt dep qoyarsıñ» degen eken. Arada az uaqıt ötkende öz eliniñ dämi bwyırğan qart ana atamekenine köşip ketedi. Ibırayhan äkey uäde boyınşa, jarıq dünie esigin aşqan wlınıñ atın Mahmwt (Mwhammed payğambar (s.ğ.s.) qwrmetine) qoyadı.

Mine, wlağattı tärbieni wyasınan körip ösken sol wl büginde ülken jürekti azamat bolıp östi. Är isine, tipti söylegen sözine deyin öte tiyanaqtı. Bos sözge janı qas. Ornıqtı. Jastar ol kisiniñ jüris-twrısınıñ özinen-aq ülgi aluına boladı.

Ol özim degen jannıñ bärine özegin jwlıp beruge dayın qamqor ağa, senimdi dos, adal jar, asqar tauday äke. Öz ömirinde tek aq söylep, adal kületinderdiñ janınan tabıluğa wmtılğan onıñ asığı ünemi alşısınan tüsip jüretini de sondıqtan bolar.

***

Birneşe joğarı bilimdi, mamandıqtı qatar igergen M.Nälibaev jiırma jıldan astam uaqıttan beri Qazaqstan ekonomikasınıñ damuına eleuli ülesin qosıp, biznestiñ äleumettik jauapkerşiligin arttırıp, elimizdegi birqatar oblıstıñ infraqwrılımın jetildiruge, memlekettiñ ekonomikalıq äleuetin nığaytuğa öz ülesin qosıp keledi.

M.Nälibaevtıñ tikeley basşılığımen «Tereñözek mwnay önimderi» men «Josalı mwnay önimderi» mwnay bazaları (Qızılorda oblısı) zaman talabına say qayta jöndeuden ötti. Elimizde alğaşqılardıñ biri bolıp «Kazgermunay» BK,  «Kuat Amlon Munay» JŞS jäne «Torgay Petroleum» BK-nıñ mwnay önimderin qabıldaudı, öñdeudi, saqtaudı jäne temir jol arqılı tasımaldaudı wyımdastırdı.

Mwnay öndiru salasındağı şeteldik iri-iri kompaniyalarmen (Euroaziyalıq mwnay kompaniyası, KAZGERMUNAI, Kumkol Lukoil, Qazaq-Britan birikken käsipornı (KAM), Ai-Dan, Turgai Petroleum, Kuat-Amlon Munai KOR , South Oil, SSM Oil, Galaz) tığız qarım-qatınasta jwmıs istey otırıp, sol aymaqtıñ infraqwrılımın damıtuğa da qomaqtı üles qostı.

Mahmwt Ibırayhanwlı «Sauts-Oyl» JŞS-nıñ negizin («Qwmköl» ken ornı) qalağandardıñ biri. Büginde bwl kompaniya Qazaqstandağı iri kompaniyalardıñ işinde 17-orında twrğanın da ayta ketetyik.

M.Nälibaevtıñ basqaruımen 4 tıñ jaña joba aşılıp, qazirgi tañda ken orındarın wyımdastıru jwmıstarı jürgizilip, jaña jwmıs orındarı aşıluda. Soñğı 10 jıldıqtıñ işinde M.Nälibaev basqaratın kompaniyalarğa 135 mln. AQŞ dolları köleminde şeteldik investiciya tartılğan. 200-den astam adam twraqtı jwmıspen qamtamasız etildi. Merdiger kompaniyalarda 1000-nan astam adam jwmısqa alındı. Kompaniya esebinen arnayı orta jäne joğarı oqu orındarında elimizdiñ 300-den astam azamatınıñ oqu aqısı tölengen.

Mahmwt Ibrayhanwlı Nälibaev 2017 jıldıñ özinde jeke twlğa retinde öz şotınan QR Memlekettik kiris departamentine 660 740 000 teñge salıq töledi.

Ol «Energoresursı» JŞS kompaniyasınıñ da tizginin wstap otır. Qostanay oblısınıñ Äulieköl öñirinde ornalasqan bwl ken ornınıñ şikizattıq boljamdıq qorı 150-200 mln. tonna. Atalğan kompaniya qızmetiniñ arqasında Qostanay oblısında twñğış ret 22 mwnay-gaz  qwrılımı anıqtaldı.

***  

Käsipkerlikpen birge, M.Nälibaev elimizdiñ qoğamdıq jäne qayırımdılıq ömirine de belsene atsalısadı. Ol ärdayım önerdiñ, ruhaniyattıñ qol­dauşısı. Biraq onısın jalpaq jwrtqa jariyalay bermeydi.

Öziniñ tuğan ölkesi – Sır eline meşit, balabaqşa, mektep, medicina ortalıqtarın, oqu orındarın aşqan igilikti isterinen bölek, talay adamdı qajılıqqa jiberip, el-jwrtınıñ alğısın arqalap jür. Halqımızdıñ ardaqtı wlı, armiya generalı, Keñes Odağınıñ eki dürkin batırı, Halıq qaharmanı, körnekti memleket qayratkeri Sağadat Nwrmağambetov atındağı Halıqaralıq qoğamdıq qor qwrdı. Wlttıq dästürlerdi jañğırtu, jastarğa patriottıq tärbie beru, şet eldegi qazaq diasporalarımen qarım-qatınastı jandandıru maqsatında qwrılğan qor bwl künderi sol bağıttarda önimdi eñbek etip, bwl maqsattarğa M.Nälibaev jäne qordıñ belsendileri 700 mln. teñgeden astam qarajat jwmsap, elimizdiñ barlıq öñirinde qayırımdılıq-patriottıq jwmıstardıñ sapalı jasaluına tikeley ıqpal etti. Atap aytar bolsaq, qor bağdarlaması boyınşa 2015 jılı Aqmola oblısınıñ Mwñaytpas auılında Qajımwqanğa arnalğan alıp eskertkiş ornatıldı. Keler jılı Qostanay qalasında Qobılandı batırğa  eskertkiş qoyıldı, Qızılorda oblısındağı Qorqıt ata memorialdıq keşeniniñ infraqwrılımın damıtu maqsatında meşit, qonaq üy, avtotwraq sındı äleumettik nısandardıñ salınuına demeuşilik etti.

Astana qalasında Qazaq handığınıñ 550 jıldığına oray «Tarih mädenieti» attı halıqaralıq festival' wyımdastırdı.

2017 jılı M.Nälibaev jäne «Generaldar keñesi» respublikalıq qoğamdıq birlestik müşeleri Mäskeu qalasında Keñes Odağınıñ Batırı, Armiya Generalı, QR Twñğış Qorğanıs ministri Sağadat Nwrmağambetov eskertkişiniñ ornatıluına qarjılay demeuşilik körsetti.

Mahmwt Ibırayhanwlı wlt oyşılı, memleket jäne qoğam qayratkeri, Türkistan avtonomiyasınıñ kösemi – Mwstafa Şoqaydıñ wrpağı bolıp keledi. Ata-baba aldındağı parızın orındap, Parijde Mwstafa Şoqaydıñ twrğan jerine onıñ müsinin ornatıp, mañayına alleya otırğızu jwmıstarın wyımdastırıp, osı is-şaranı sätti atqarıp qaytuğa barğan delegaciyanıñ tolıqtay qarajatın öz moynına köterip aldı.

***

Iä, Mahmwt Nälibaevtiñ sausağı timegen sala joq. Onıñ auıldıq aymaqtardı abat­tandıru, jarıq ornatıp, auızsu tartıp beru, mektepterdi ozıq ülgidegi tehnologiyalarmen jabdıqtau, balalarğa sport alañdarın salu, qoğamnıñ äleumettik älsiz toptarına, jetimderge, balalar üyiniñ tärbielenuşilerine, soğıs jäne eñbek ardagerlerine kömek körsetu sındı  qayırımdılıq qadamdarın tizer bolsaq, san jetpes, sirä.

Jas küninen özgelermen qolındağı barın bölisip, kem-ketikke qaraylasa jürudi de wmıtpayın, bireudiñ quanışın, jaqsılığın janımen, ülken jüregimen qabıldaytın, sonısımen märtebeli Mahmwttay el ağası sol tua bitken tektiliginen äli taymay keledi.

Osınau qızığı men qiındığı qatar öriletin wzaq jolda teñ twstastarınan oq boyı ozıq twrğan, zamanınan oza şapqan, ärqaşan da naqtı isimen irilik tanıtqan, küyki tirlikti küyttemey, jamandıq ataulığa quatın sarıqpay, bärine de janımen jaqın jüretin Mahmwt Ibı­rayhanwlı Anar jeñgemiz ekeui eki wl, bir qız tärbielep ösirip, büginde nemereleriniñ şattığına bölenip otır.

Aman jüriñiz, jüregi ülken azamat!

Nwrjamal Älişeva

Abai.kz

13 pikir