Jwma, 22 Qaraşa 2019
46 - söz 2100 5 pikir 2 Qazan, 2019 sağat 11:46

Otarşıldar jäne "Qws aulau" tehnologiyası

Köşpeli jıl qwstarınıñ arasında arnayı Küzetşiniñ mindetin atqaratın qws boladı. Küzetşi qws alıs jolda şarşağan qws üyiri demalıp jatqan kezde, saqtıq şaraların jasap, olardı boljausız qauipten saqtandıradı.
Al qws aulauşılarda sol Küzetşini öz tabınına wstap berip, saqtıqtan ayırıp, sosın qwstardı top-tobımen qıratın «qara täsil» degen ayla boladı eken. Qanday täsil deseñ, alıs sapardan şarşap kelip kölge qonaqtap jatqan qwstar säl demalıp maujıray bastağan kezde añşı aqırın mısıqtabandap jaqındap baratın körinedi. Küzetşi onı bilip qwstarğa habar berip oyatqan sätinde älgi añşı sezdirmey jasırına qaladı.
Birinşi märte qwstar oyanıp jan-jağın baqılap, nazar audarıp, erekşe qauip sezbegendikten qaytadan tınıştalıp wyıqtaydı. Däl sol sätte älgi añşı qaytadan sezik tuğızıp, Küzetşini mazalaydı. Küzetşi qaytadan qauip tuğanın bildirip, dabıl qaqqanda añşı qaytadan jasırına qaladı. Al tabın qayta oyanıp, qauip-qater joq ekenin bilip, tınıştalıp qaytadan demalıp wyqığa ketedi.

Olar demala bere añşı qaytadan Küzetşini mazalap, sezik tuğızadı. Osılayşa birneşe ret Küzetşi qws arqılı tabındı tätti wyqıdan oyatıp mazasın alğanda dem ala almmağan qwstar şeksiz aşulanıp «Ötirik habar berip demaldırmay qoyğan» Küzetşini jan-jağınan talap, jünin jwlmalap öltirip tastaydı eken. Osılayşa qauipsizdik dabılına maza bermey qağatın Küzetşisiz qalğan üyirdi top-tobımen qwrtuğa oñay boladı eken.
Qwstar üyirin aulaytın bwl tehnologiyanı damığan memleketter artta qalğan elderdi otarlau sayasatına da asa aylakerlikpen paydalanadı.
Otarşılardıñ äreketin tüsingen wltşıldardı, patriottardı qayta-qayta qorqıtıp, ürkitu, sonımen qatar olarğa qauipsizdik dabılın twraqtı qaqtıra otırıp, özderi öte müläyim, sütten aq sudan taza bolıp körinu, ol tügili gumanitarlıq kömek berip jatqan keyip körsetip, şınnıñ jüzin bürkemeleydi eken.

Wltşıldar tönip twrğan qauip-qater, batpan qarız, zañsız qılmıstar, otarşılardıñ el baylığın tonap jatqan äreketteri, jasırın aqşa audaru, mi juu, olardıñ basıp almaq nietteri turalı halıq mezi bolğanşa şuıldasa da olarğa dälel-däyek bolatın derekterdiñ wşın da wstatpaydı eken.

Osınıñ saldarınan halıq wltşıl-patriottar turalı ötirikşi populister, aqımaq, dañğaza şuıldaqtar, keudemsoq malğwndar degen tüsinik alıp, olardıñ sözin eşbir elemey, jekswrındatıp, şettetip, mazaq qılıp, ol tügili olardıñ ömirine qastandıq jasay bastaytın körinedi. Ärine, «bir it körip üredi, eki it erip üredi» degendey olardıñ arasında şınımen de populister, keudemsoq malğwndar da boladı.

Key jağdayda arnayı onday adamdardı olardıñ aralarına kirgizip bey-bereketsizdikke wrındırıp, nağız patriottardıñ ataq-abıroyına nwqsan da keltiredi. Aqırında kimdiki aqiqat, kimdiki jalğan ekendigin ayıra almaytın halge jetkizip, bwl jağdaydan mezi bolğan halıq wsaq-tüyekke, oyın-sauıq, toy-tomalaqqa köbirek män bere bastaydı. Osılayşa halıqtıñ qauipsizdik dabılın qwrtıp tastağan soñ, baylığın jalğız künde öziniki bolğızıp, qarızğa belşesinen batırıp jan alqımınan alatın körinedi.

Biraq köbinese bwl isti özderi arqılı jasatadı. Afrika jäne Latın Amerikanıñ köp elderinde osınday mısal tolıp jatır...

Oylanıñdar qazaqtar, oylanıñdar!

Amantay Toyşıbay

Abai.kz

5 pikir