Jwma, 13 Jeltoqsan 2019
Bizdiñ şeneunik 3203 53 pikir 11 Qırküyek, 2019 sağat 13:11

Äbişev memlekettiñ 300 mlrd teñgesin qalay ünemdedi?

Biz «Islam Äbişev memlekettiñ 300 milliard teñgesin ünemdegen.., 1 trillion teñgeni ünemdegen...» dep jii aytıp jürmiz. Biraq sonşama qıruar qarjını qalay ünemdegen degen swraq töñireginde asa oylanğan joqpız...

Rasında, belgili bir salağa, bilgili bir jobalarğa Ükimet bölip, bekitip qoyğan osınşama qarjını ünemdeu mümkin be? Mümkin emes siyaqtı...

Biz sol jobalar turalı, 300 mlrd teñgeni qalay ünemdegeni turalı tergeu izolyatorında otırğan ol kisige advokatı Abzal Qwspan arqılı birneşe swraq joldağan edik...

– Siz 2012 jıldıñ 5 aqpanında QR AŞM Su resurstarı komitetiniñ törağası qızmetine tağayındalıpsız da, 2013 jılı 5 mausımda ol qızmetten ketipsiz. Estuimizşe, 1 jıl 4 ayda memlekettiñ 300 mlrd teñgesin ünemdegen körinesiz. Mwnşa qarjını qalay ünemdediñiz, osı turalı aytıp berseñiz...

– Jwmısqa kiriskennen keyin, ärine, negizgi mäsele – byudjettiñ qarjısı qayda jäne qalay jwmsalatınına taldau jasay bastadım. Bwğan deyingi jwmıs istegen jerim Öskemen qalasında jılına 3-4 milliard teñgeniñ qarjısı qwrılıs jwmıstarına jwmsalatın. Mwnda kelgende bir jılda jwmsalatın qarjı 70-80 milliard teñgeni qwraytının kördim.

Mwnşama ülken qarjı bwrın körmegendikten onı tiimdi paydalanu eñ mañızdı mäsele ekeni tüsinikti boldı. Sondıqtan eñ aldımen qwnı 1 milliardtan asatın jobalarmen tanısıp, talday bastadım.

Jalpı qwrılıs-jöndeu jwmıstarı üş bağıtta jürgiziledi:

1) toptamalı auız su magistraldıq qwbırları;
2) kanaldar arqılı auıl şaruaşılığına, önerkäsipke jäne halıqqa auızsu jetkizip twru üşin;
3) köktemgi mol su (qar men jauınnıñ suı) kezinde su jinaqtaytın su qoymalarınıñ qwrılısı jäne jöndeu jwmıstarı.

Mineki, osı üş bağıttağı jobalardan qarjını qalay ünemdedik? Mısalı, Aral-Sarıbwlaq magistraldıq toptamalıq su qwbırın alayıq. Qızılorda oblısında ornalasqan wzındığı 243 km Qosaman dep atalatın twşı su közi şığatın jerden bastalıp, Qızılorda oblısınıñ Aral, Qarmaqşı, Qazalı, Sırdariya audandarınıñ territoriyasındağı 160-tan astam eldimekendi auızsumen qamtamasız etedi.

Bwl toptama su qwbırı Keñes ükimeti kezinde salınıp, täuelsizdik jıldarında qarausız bolıp, tozığı jetken. Sondıqtan barlıq magistraldıq qwbırlar auıstırudı talap etedi.

2007-2012 jıldar aralığında osı su qwbırınıñ är jerin bölek-bölek jöndey otırıp, jalpı 47 km-ge juığı jöndelgen. Oğan, şamamen, barlıq qarjı közderinen 12 milliardqa juıq qarjı jwmsalğan. Eger osı küyinde jalğastıra bersek, 5-6 jıl köleminde 45-50 mlrd teñge jwmsalıp, onıñ özinde bwl su qwbırınıñ biter-bitpesi ekitalay bolıp qalar edi.

– Ol jobalar nege sonşalıqtı qımbat?

– Barlıq mäsele josparlauda. Jobalau-smetalıq qwjat (JSQ) jasağanda, eñ aldımen, kerekti sudıñ mölşeri anıqtaladı. Sudıñ mölşeri adamnıñ, maldıñ, tehnikanıñ, qısqası jalpı su paydalanuşılardıñ sanına baylanıstı. Jobalauşılar bwl mälimetti auıl äkimderinen aladı. Auıl äkimderi bwl mälimetti qazirgi naqtı bar adamnıñ sanı, maldıñ sanı, bastı su paydalanuşılardıñ sanına aldağı 20-30 jılda ösui mümkin eseppen beredi. Sonda su paydalanuşılardıñ sanı 2-2,5 esege ösip şığa keledi. Bwl trubanıñ diametriniñ ülkeyuine, sudı trubamen aydaytın nasos qondırğılarınıñ ülkeyuine, ol öz kezeginde nasostar twratın ğimarattıñ jäne elektr podstanciyasınıñ ülkeyuine äkelip soğadı. Qwbırdıñ ülkeyui onda ornalasqan aşıp-jabatın tetikterdiñ ülkeyuine äkelip soğadı.

Osınıñ barlığı, jinaqtap kelgende, türli koefficienttermen qosa jäne qwrılıs uaqıtı sozılğan sayın qımbattay tüsedi.

– Qwnı qımbat twratın jobalardı qısqartıp tastadıñız ba?

– Biz ne istedik? Eñ aldımen, su paydalanuşılardıñ tolıq esebin aldıq. Ekinşi, sol eldimekenderdegi halıqtıñ, maldıñ, avtoköliktiñ sanınıñ özgeru statistikasın aldıq. Üşinşi, tereñ matematikalıq täsildermen aldağı 20-30 jılda özgeru grafigin jasadıq. Osınıñ nätijesinde sudıñ kölemi 2,5 esege juıq azaydı. Onıñ üstine qwbırdağı qısımdı arttıru, qosımşa nasos qondırğıların qoyu siyaqtı tehnikalıq şeşimder arqılı qwbırdıñ diametrin tağı da birşama kişireyttik. Sonımen, bas merdigerlikti «Qazsuşar» mekemesine berdik. Sonıñ nätijesinde qwrılısqa kerekti qwbır, nasos, elektr transformatorı t.b. zattardıñ barlığın aradağı deldaldarsız tikeley zavodtardıñ özinen aldıq. Onıñ üstine ülken kölemde tapsırıs jasağandıqtan bağaların 10-15 payızğa tömendetuge qol jetkizdik.

Osı şaralardıñ negizinde jäne joğarğı deñgeydegi wyımdastıru  jwmıstarınıñ nätijesinde 196 km astam toptama su qwbırın barlıq qwrılğılarmen qosa 6,7 mlrd teñgege 6 aydıñ işinde tolıq bitirip, 130 mıñnan astam adamğa 2012 jıldıñ jeltoqsanınan bastap bastap su bere bastadıq.

Eger eski ädispen jürip otırsaq, 7-8 jıl işinde 40-45 milliard aqşa jwmsap, bastalğan jwmıstı bitirer bitirmesimiz belgisiz edi.

Onıñ üstine, 2015 jılı dollar öskenin eske alsaq, däl sol siyaqtı qwbırdıñ qwnı da eki ese ösip ketti, yağni deval'vaciyanıñ äserinen 45 milliardqa da bitire almas edik. Bwl nısan küni büginge deyin minsiz jwmıs istep twr. Kestedegi toptamalı su qwbırları boyınşa negizinen joğarıdağı wstanımmen jwmıs atqardıq.

– Sätpaev kanalı turalı tolığıraq mälimet berseñiz...

– Ginnes rekordtar kitabına kirgen Qanış Sätbaev atındağı kanal bar. Bwl – akademik Qanış Sätbaevtıñ eñ iri jobası. Sonau 1958-1959 jıldarı Ertis suın Sarıarqa jonına köteru turalı mäsele köterip, Keñes ükimetiniñ jetijıldıq josparına engizgen Sätpaevtıñ özi edi. 1961 jılı «Ertis-Qarağandı» dep atalğan kanaldıñ jwmısı bastalıp, 1967 jılı ayaqtalıp, Ertis suı Ekibastwz arqılı, 475 metr örde ornalasqan Qarağandı men Temirtau qalalarına jetti. Sodan beri Ortalıq Qazaqstan alqabın tirşilik közimen närlendirip otırğan su arnası. Wzındığı 450 şaqırım. Osı kanalda 22 nasos stanciyası bar. YAğni, sudı tartu üşin ärbir 20-25 km qaşıqtıqta ornalasqan nasos stanciyaları sudı joğarı köterip otıradı. Ärbir nasos stanciyalarında 5 nasos agregatı bar, onıñ törteui jwmıs isteydi, bireui rezervte.

2011 jılı bir nasos stanciyasındağı 4 nasos agregatın auıstıru josparlanıp, JSQ dayındalıp, onıñ qwnı 6 mlrd teñge bolıp bekitilgen. Oğan konkurs ötip, merdiger kompaniya anıqtalğan. Sol 2011 jılı alğaşqı 150 million  teñge qarjı tölenip te qoyadı. 2012 jılğa 2,5 mlrd teñgege juıq qarjı qarastırılıp ta qoyğan.

Men bwl jobanı zerttep, tanısıp, sol nasos agregatın jasap şığaratın zavodqa şıqtım. Olardan bilgenim, bizge kerekti agregattardı dayındap, kanalğa äkelip, ornatıp iske qosıp bergen barlıq şığın 1,5 mlrd teñgeden aspaytındığına közim jetti. Ärine, merdigermen şarttı qayta özgertip, 6 mlrd teñgeniñ ornına 1,5 mlrd-qa juıq teñgege qayta jasadıq. Bügingi tañda sol agregattar barlığı saqaday say jwmıs istep twr.

Bir qızığı, qarjını qısqartar kezde joğarıdan telefon soğu, meniñ tanıstarım arqılı mağan 2 mlrd teñgege deyin para wsınğan jağdaylar boldı. Meniñ tanıstarım: «Bwl jobanı sen joq kezde jasağan, konkurs ta solay. Sen jauap bermeysiñ. Aqşa audaratın kezde sen issaparğa ketip qala sal, sen tek kedergi jasamasañ boldı. Al seniñ qarjıñdı qalağan jeriñe jetkizip beredi», - deydi.

Ärine, eşqaysısına köngen joqpın.

Nätijesinde, 2012 jıldıñ küzinde «Nwr Otan» partiyasınıñ jemqorlıqqa qarsı kürek komissiyası meni ayıptap, bükil elge meni «korrupcioner» dep jariyalap, auılşaruaşılıq ministrligine meniñ mäselemdi qarap, şeşim qabıldau jöninde wsınıs jiberdi. Bwl mäjilis barlıq telearnalar arqılı, basqa da aqparat qwraldarı arqılı halıqqa taradı.

Biz, ärine, erteñine baspasöz mäslihatın ötkizip, barlıq aqparattı jayıp saldıq. Auılşaruaşılıq ministrligi meni jazalağan joq. Al «Nwr Otan» da sol küyi habar bergen joq.

Osı kanalğa baylanıstı tağı bir mäsele:

Men qızmetke kelgenge deyin sol 450 şaqırımğa sozılıp jatqan Sätpaev kanalın tikenek sımmen qorşamaqşı bolğan. Onı qorşau üşin onıñ JSQ jasau kerek bolğan. Söytip, JSQ dayındau üşin konkurs ötkizilip, onıñ jeñimpazı anıqtalıp, 2011 jılı oğan 100 millionnan astam alğaşqı qarjı tölenip te qoyadı. Al jobanıñ jalpı qwnı 1,5 mlrd teñgeni qwraydı. Biz mwnı müldem toqtatıp tastadıq.

«Nege onı qorşau kerek?» desek, jobanı wyımdastıruşılardıñ aytqan jauabı bılay: «Bwl kanaldıñ suınan Qarağandı qalasınıñ halqı su işedi. Al sanitarlıq normalar boyınşa auız su közderi qorşalu kerek, ol ärtürli ulı zattardıñ suğa tüsip ketuinen qorğaluı kerek» deydi.

Bir qarağanda oylanatın närse, biraq kanalğa su Ertis özeninen keledi, al özenge su bwlaqtardan, jılğalardan, kişi-girim özenderden keledi, sonda olardı da qorşau kerek pe? Sanitarlıq normağa säykes onıñ töbesi de jabıq boluı kerek. Sonda qalay, özenderdiñ de töbesin jabuımız kerek pe?

Ärine, olay emes. Kanaldan kelgen su Qarağandığa kirgen jerde äbden tazartudan ötedi. Halıqqa jiberer kezde üzbey qadağalanıp otıradı.

Bwl – sanitarlıq normanı bwrıs paydalana otırıp, byudjettiñ qarjısın talan-tarajğa salu degen söz. Ärine, mwnı da toqtattıq.

– Astana su qoyması turalı ne aytasız?

– Astana su qoymasın qorşauğa memleketten şekten tıs köp qarjı bölingen – 31 mlrd teñge! Jaña qwrılıs emes, tek qorşauğa osınşama qarjı bölingenine tañğalmau mümkin emes. Öytkeni Oñtüstik Qazaqstan oblısı äkiminiñ orınbasarı bop twrğan jıldarı özim bastan-ayaq qwrılıs jwmısına qatısqan jap-jaña Köksaray su qoymasına mwnşa aqşa jwmsalmağan. Köksaray su qoymasınıñ kölemi Astana su qoymasınıñ köleminen äldeqayda ülken – 3 mlrd/m³ su saqtaydı. Al Astana su qoymasına 450 mln/m³ su jinaladı. 450 mln/m³ men 3 mlrd/m³ ayırmasın eseptey beriñiz. 2008-2011 jılı jañadan salınğan Köksaray su qoymasına 45 mlrd teñge jwmsalğan. Jap-jaña qwrılısqa. Al odan 6,5 ese kişi, nebäri 450 mln/m³ su qoymasınıñ bolmaşı jöndeu jwmıstarına memleketten 31 mlrd teñge bölingen.

Jobanıñ büge-şigesine deyin eseptey kele, bölingen qarajattıñ 29 milliardın kesip tastap, Astana su qoymasın qorşau, jöndeu jwmıstarın 2 mlrd qarjımen bitirdik.

– Siz qızmetke kelgenge deyin asa kölemdi qarjı bölingen tağı qanday jobalar boldı?

– Joğarıda qwrılıs-jöndeu jwmıstarı üş bağıtta jürgiziletinin ayttım. Su qoymaları – üşinşi toptağı jwmıstar. Astana su qoyması osı üşinşi topqa jatadı. Osı sanatta Bartoğay su qoymasın aytuğa boladı.

Bartoğay su qoymasınıñ tehnikalıq parametrlerin qalpına keltiru jobasınıñ qwnı 22 milliard teñgege juıq bolıp şığadı. Nege mwnşa qımbat ekenin zerttep qarasaq, 19 mlrd teñge su qoymasınıñ tübine jinalğan twnbanı tazalauğa ketedi eken.

Bir jağınan qarağanda jinalatın sudıñ kölemin azaytpau üşin tazalau kerek. Biraq arı qaray zerttegende mınanı anıqtadıq:

Bartoğay su qoymasında 350 mln/m³ su jinaladı. Köktem, jaz boyı paydalanılğan sudan küzge qaray qoymada qalıp qoyatın sudıñ kölemi 70 mln/m³. Qoymanıñ qwrılğanına 50 jılğa juıq uaqıt bolğan. Al tübinde twnğan balşıqtıñ auqımın eholokaciya apparatımen ölşegende, şamamen, 15 mln/m³ köleminde eken.

Endi 70 mln/m³ sudıñ tübindegi 15 mln/m³ su balşıq dep eseptesek, su qoymasında 55 mln/m³ artıq su qaladı. 50 jıl boyı twnğan balşıqtıñ kölemi asa ülken emes. Ol balşıqtıñ eşqanday ziyanı joq. Äli de, şamamen, 50 jıl tübindegi balşıqtı tazalamauğa boladı. Şın mäninde bügin balşıqtan tazaladıq degen künniñ özinde, is jüzinde onı tazalau mümkin emes, tek söz jüzinde, qağaz jüzinde «tazalağan» boladı. Al, şındığına kelsek, olardıñ maqsatı – balşıqtı tazalau emes, memlekettiñ qazınasın «tazalau» edi...

Al endi sol kölemdegi şögindini tazalaudıñ qajeti joq dep eseptep, 29 mlrd teñgeden astam qarjını qısqartıp tastadıq. Sebebi su qoymasındağı paydalanatın sudıñ kölemi özgergen joq.

Osılayşa, ärbir jobanı tereñ zerttep qarau nätijesinde 2012 jılı 300 mlrd teñgege juıq qarjınıñ şığının qısqarttıq. Bwl sol bir jılda kete salatın qarjı emes, 4-5 jılğa josparlanatın qarjılar, eñ bastısı, köptegen nısandardı azdağan qarjımen bitirip, sonıñ barlığı bügingi künde halıqqa qızmet körsetip otır.

Mineki, ünemdeu jwmıstarı osınday bağıtta mamandarmen birigip, ärbir jobanı tereñ zerttep, oğan tehnikalıq taldaular jasalıp, qarjılıq monitoringter jürgizu arqılı atqarıldı. Onıñ barlığın qısqartu da oñayğa tüsken joq.

Eñ qızığı, osınday kölemde qarjı ünemdelgeni, nısandardıñ barlığı iske qosılğandığı auılşaruaşılığı ministrligin de, ükimetti de, Esep komitetin de, eşqanday  partiyalardı da eleñ etkizip, qızıqtırğan joq. BAQ-ta tek biz bergen habarlamalardı kişigirim habarlama retinde, aqılı türde jariyalağanı bolmasa, naqtı faktiler boyınşa eşteñe jariyalay qoyğan joq.

– Sizdiñ milliardtardı qısqartıp, jobalardıñ «jolın keskeniñiz» eşkimge wnay qoymağan şığar?

– Ärine, kimge wnasın?!.

– Tekseris köp boldı ma? Nebäri 1 jıl 4 aydan keyin qızmetten ketuiñizge sizdiñ «ünemşildigiñiz» sebep bolmadı ma?

– Tekseris bolğanda qanday! Qwqıq qorğau orındarı bizdiñ soñımızğa şıraq alıp tüsip, aqşası ünemdelip salınğan nısandardı barınşa ıjdahattılıqpen, inemen qwdıq qazğanday tekserumen boldı. Ol tekserulerdi meni twtqındağanğa deyin bir toqtatqan emes. Qwrılıs jürgizgen merdigerlerden: «Basşılarğa, äsirese Äbişevke ne berdiñ, kim arqılı berdiñ?» degen swraqtar negizgi maqsatqa aynaldı. Artıq aqşanıñ barlığı qırqılıp tastalğan jobadan bireuge bir närse beru mümkin emes ekendigi olardıñ oyına kirip te şıqpadı.

Maylı jobalardan ayırılğan merdigerlerdiñ negizsiz arızdarın qwqıq qorğau organdarı jalau qılıp wstap, bizdi tekserumen boldı.

Sonıñ biri joğarıda aytılğan «Nwr Otan» partiyasınıñ şeşimi boldı. Köptegen tekserulerdiñ nätijesinde, 2013 jıldıñ mausım ayında meniñ jwmıstan arız jazıp ketuime sebep boldı.

Tekseruşilerge meniñ tek jwmıstan ketkenim az edi. Sondıqtan men jwmıstan ketkennen keyin de sol aqşaları ünemdelgen nısandardı şwqşiıp tekserumen boldı. Altı-jeti ay tekserudiñ nätijesinde is jüzinde eşteñe taba almay, tek bir ob'ektiden 7-8 mln teñgeniñ topırağı jetpeydi dep şığardı.

Tüsinikti bolu üşin bir nısanğa toqtala keteyik. Türkistan oblısında Sırdariya özeninde ornalasqan Şardara su qoyması bar. Bwl su qoymasınıñ jağasında, Qazaqstannıñ eñ Oñtüstiginde ornalasqan, Özbekstanmen şekaralas Maqtaral audanı bar. Halqı 350 mıñğa juıq. Su qoymasınıñ tömengi jağında Şardara audanı ornalasqan. Ekeuiniñ arası 85 km (audan ortalıqtarı) ekeui şekaralas. Halqınıñ sanı 80 mıñğa juıq. Qoyı qoralas, auılı aralas bolıp jatqan el.

Şekaranı belgileu kezinde eki audannıñ arasındağı 20 km-ge juıq jol Özbekstannıñ territoriyasında qalıp qoyıp, qatınas üzildi. Endi eki audan halqı barıs-kelis üşin 180 km bolatın aynalma joldı paydalanuğa tura keletin boldı.

Onıñ üstine 5,2 mlrd/m³ su kölemi bar Şardara su qoymasınıñ öte köp su kelgende sıymaytın sudı ağızıp jiberetin Arnasay su torabına baratın jol jabılıp, Özbekstanda qalıp qoydı.

Sondıqtan su qoymasınıñ jağasınan dambı salıp, sonıñ üstinen jol jürgizuge tura keldi. Bwl mäseleni öte tez şeşu qajet bolatın. Eñ bastısı, köktem kezinde qoymada su tolıp twrğan kezde joğarğı jaqta Özbekstan, Täjikstan, Qırğızstan taularında qattı jauın-şaşın bolıp, öte mol su Sırdariya özeni arqılı qoymağa kelse, onıñ barlığın tömen jiberu mümkin emes. Tömenge qaray bar bolğanı 1800 m³/sek su jiberuge boladı. Qalğanın Arnasay su torabı arqılı Aydarkölge tastau kerek. Onday jağday 1969 jılı orın alğan edi. Sol jılı 20 mlrd/m³ astam su Aydarkölge jiberilip, tömendegi el aman qalğan bolatın.

Eger Şardara su qoyması apatqa wşırasa, Şardaradan bastap Aralğa deyin birde bir eldi-meken aman qalmaydı, mwnı kartadan köruge boladı.

Mineki bwl nısannıñ osınday öte qauipti jağdayı bar. Osı jağdaylardı eskere otırıp, biz bwl jwmısqa şwğıl 2012 jıldıñ qırküyek ayında kirisip, jeltoqsanğa deyin 3 mln/m³-tan astam topıraq tasıp, dambınıñ negizin bitirgen bolatınbız.

Jwmıs bastalğannan keyin bir aydan keyin tekseru bastalıp, 2013 jıldıñ basında tekseruşiler jwmıstı toqtatıp tastap, qwlşına tekseruge kiristi. Sol tekseru 2013, 2014, 2015 jıldarğa deyin sozıldı. Topıraqtıñ kölemin, sapasın tekseru üşin Qarağandınıñ KAZMIIR mekemesi jaldanıp, memlekettiñ 40 mln teñge aqşası tekseruge jwmsalıp, sondağı anıqtalğanı mınau boldı. Jinalğan topıraq 15-16 mıñ/m³ jetpeydi. Al bwl topıraqtı tört künde qwrılısşılar tasıp äkep tastadı. Jetpeytin topıraqtıñ jwmısımen qosqandağı qwnı – 6-7 mln teñgeden aspaytın edi. Osığan baylanıstı 2-3 adam şarttı sottaldı da. Özderiñiz oylap köriñizder, 15 mıñ/m³ topıraq, jalpı tasılğan topıraqtıñ 0,5% payızın qwraydı eken, onıñ üstine üş jıl işinde jelmen de wşuı mümkin.

Sol üşin tek qarağandılıq mekemege 40 mln teñge jwmsalıp, qanşama adam issaparğa barıp, üş jılda bwl jwmıspen aynalısıp, qanşama şığındar jwmsaldı. Onıñ üstine  jinalğan topıraqtı su şaymau üşin 2013-2014 jıldarı qoymağa jinaluğa tiisti 5,2 mlrd/m³ sudıñ ornına 4 mlrd/m³ sudan asırılğan joq. YAğni, eki jıl 2,4 mlrd/m³ taza möldir sudı Özbekstannıñ territoriyasına jiberuge tura keldi. Bwl öz kezeginde Qızılorda oblısında sol jıldarı tamız ayında su tapşılığına äkeldi. Eger Qızılorda oblısındağı eginşilik salasındağı 2013-2014-2015-2016-2017 jıldardağı körsetkişterin qarasañızdar, mwnıñ barlığına köz jetkizuge boladı.

Al, bir qızığı, 2016 jılı Uzgidromet, Tadjikgidromet, Qırğızgidromettiñ habarına säykes, mamır ayınıñ ortasına taman öte köp su kelu qaupi boldı. Ol kezde bizde Şardara su qoymasında 5,2 mlrd/m³ su bolatın. Köp suğa dayındalu üşin biz Özbekstanğa Arnasay su torabı arqılı su aşıp jibere bastadıq. Keyin boljaldağı su kelgen joq, biz su tastaudı toqtattıq. Sonda barlığı 30 mln/m³ su jiberdik.

Osı jağdayda baylanıstı tiisti organdar menen jauap alıp, memleketke satqındıq jöninde söz qozğağan bolatın. Al tekseru kezinde ketken 2,4 mlrd/m³ su jöninde eşkim japqan auzın aşpağan edi.

Mineki, bizdegi elge, halıqqa, memleketke degen käsibi, adal közqaras ta osılayşa teris bağalanğanın öz basımnan ötkizdim.

2013 jıldıñ mausım ayında bärine qolımdı bir siltedim de, qızmetten kettim. Özimizdiñ otbasılıq bizneste, qızım basqaratın kompaniyağa injener bolıp ornalasıp, 320 mıñ teñge aylıqpen jwmıs istey bastadım.

Äjepteuir densaulığım dwrıstalıp, özimniñ ruhani ösuime, ağılşın tilin üyrenuge, dombıra üyrenuge uaqıt jwmsay bastadım. Bala-şağa, nemerelermen, ini-qarındastarımmen köbirek birge bolu mümkinşiligi köbeye bastadı. Mwnıñ özi keremet äser etip, ömirdiñ eñ qızığı tek jwmıs isteu emes, öz otbasıñmen, ağayın-tuıstarıñmen, jora-joldastarıñmen tığız aralasıp qarapayım ğana ömir sürude ekendigine közim tolıq jetti.

Ol kezde qaytadan jwmısqa, öz qızmetime keludi oylağan joqpın...

P.S. Islam Äbişevtiñ sol bwrınğı qızmetine qayta oraluına ne sebep boldı? Islam Äbişev Elbası Nwrswltan Nazarbaevqa qanday hat jazdı? Ol ne dep jauap berdi?.. Bwl turalı kelesi maqaladan oqitın bolasızdar...

Swhbattı äzirlegen Säule Äbedinova

Abai.kz

53 pikir