Senbi, 19 Qazan 2019
46 - söz 1774 10 pikir 28 Tamız, 2019 sağat 14:02

Birqatar parazittik apparattardı taratu kerek

Parazit kim?

Tağı da, eks-prezidenttiñ bir sözi turalı. Jalpı halıqqa arnap aytılğan äñgime bolğandıqtan, «işte pikir ölmesin» degenimiz ğoy. Kelisu-kelispeu ärkimniñ öz erki.

Täuelsizdik alğan alğaşqı jıldarı sovhoz-kolhozdardı taratıp, auıldı jermen jeksen etu nauqanı bastaldı. Negizi, qalanı azıq-tülikpen qamtamasız etetin, tabiği taza äri qauipsiz tamaq önimderin jasaytın jalğız tetik osı auıl boluı kerek edi. Alayda, sol twsta öz qastarına bir-bir şeteldik keñesşi jaldap alğan bizdiñ basşılar auıl şaruaşılığına sonıñ işinde ata käsibimiz mal tülikterine qırğiday tidi. Basşı bitkenniñ bäri sovhoz-kolhozdardı neğwrlı tez taratıp qwrtsaq, soğwrlım kapitalizmge tez jetip, Avstraliyadan wşaqpen qoy tasıp jeymiz dep oyladı. Jetpis jıl bwrın bol'şevik babaları sol sovhoz-kolhozdardı qwru üşin qalay jantalasıp, halıqtı aştan qırsa, bwlar da sol qatelikti sıpayı türde tağı da qaytalap şıqtı.

Şın mäninde sovettik jetpis jıldı qanşa jerden jamandasaq ta, sol sovhoz-kolhozdar arqılı wjımdıq eñbektiñ tiimdi twstarı payda bolıp qalıptasqan edi. Ärine, qatelese jürip olar da ömirlik täjiribe jinadı, onıñ artıqşılıqtarın da, wjımdıq eñbektiñ jemisin de köre bastağan. Sol eñbek wjımdarın qalay da saqtap qalu kerek bolatın. Astana irgesindegi «Rodina» sekildi saqtalıp qalğan sovhozdardıñ qazirgi hal-jağdayınıñ köş ilgeri ekenin körip, bilip otırmız.

Al, el kölemindegi keşegi sovhoz-kolhozdardıñ mal-mülki, tehnikaları, auıldıq eldi mekenderi qayda? Bäri «wstağannıñ qolında, tistegenniñ auzında» ketti. Qañırap bos qalıp, jermen jeksen bolğandarı qanşama? Osınıñ bärin qoldan jasap, qwrdımğa ketirgen qay parazit? Auıldıqtar özderi me, älde, sırttan jau şaptı ma?

...Auıl twrğındarı äli de parazit emes. Eger jayılımdıq jerin äldekimder jekeşelendirip alıp, qorıp otırmasa, qoradağı azğana malın wrlap ketetin baukespeler men swğanaqtardı tırp etkizbey wstaytın policiyası adal bolsa, onday wrı-qarılardıñ basın sipamay jazasın ädil kesetin sottarı «tura bide tuğan joq» degen ölşemge say bolsa, äli de ata käsibimen biznes jasaytın qazaq barşılıq.

Ol üşin otız jıl boyı ğalamdıq jiın ötkizip, eş paydasız ispen dalaqtap şapqılaudıñ ornına eldi damıtudıñ, adal eñbekti qasterleudiñ jolın qarastıru kerek bolatın. Sonda, eki siır emes, auıldıqtar ekijüz siırdı, mıñ bastı qoydı, birneşe üyirimen jılqını qorasınan örgizip, masıl-parazit çinovnikterge lıq tolıp ketken, şın mäninde, isteri mardımsız, jwmıstıñ segiz sağatında qalğıp-mülgip otıratın apparattardı qinalmay-aq asırap otıra berer. Wlttıq qordağı aqşağa çinovnikter qol salmas ta edi. Mwnayğa täueldi bolmaytın jäne byudjet turalı zañın qayta-qayta şimaylamas bolatın.

Olay bolsa, memleket qarjısın ünemdeu üşin birqatar parazittik apparattardı ıqşamdap, keybirin ükimet qarjısımen asıraudan bas tartıp, özin özi qarjılandıratın jüyege köşiruleri kerek:
1. Bir palatalı parlament qwrıp, Senattı taratu;
2. Qazaqstan Halıq Assambleyasın ükimet byudjetinen şığaru;
3. «Atameken» käsipkerler palatası men «Samrwq-Qazına» äl-auhat qorın taratu;
4. Zeynetaqı qorın taratıp, är azamattıñ osı qordağı aqşasın özderine derbes depozit etip aşıp beru, jinaqtalğan qarjını inflyaciyadan qorğay otırıp, qamsız qarttıqtı kepildendiru;
5. Ministrlikterdiñ sanın kürt qısqartıp 18 million halıqqa say 5-6 ministrlik etip ıqşamdau;
6. Aqparat qwraldarın memleketten qarjılandırudı doğaru;
7. Türli ükimettik wyımdar qasınan qwrılğan eşbir paydasız akcionerlik qoğamdardı, salalıq artıq qwrılımdardı ıqşamdau nemese birjolata taratu.

Quandıq Şamahaywlınıñ facebook paraqşasınan

Abai.kz

10 pikir