Beysenbi, 12 Jeltoqsan 2019
Qwyılsın köşiñ 15469 30 pikir 28 Mausım, 2019 sağat 11:37

Prezidentke jetkizbey, Parlamentte jelkesin qiyu kerek edi

Keşe sağat 11.00-de Qazaqstan Respublikası Parlamenti Mäjilisiniñ konferenc-zalında «Qazaqstan Respublikasınıñ keybir zañnamalıq aktilerine köşi-qon procesterin retteu mäseleleri boyınşa özgerister men tolıqtırular engizu turalı» Qazaqstan Respublikasınıñ Zañı jobasınıñ tanıstırılımı ötti.

Atalğan jinalısqa QR Eñbek jäne halıqtı äleumettik qorğau ministrliginde qwrılğan jwmıs tobınıñ müşesi retinde qatısıp, söylegen sözimdi Sizdermen bölisudi jön kördim.

Qwrmetti deputattar!

Qwrmetti jinalıstıñ qatısuşıları!

Men bügingi tanıstırılımın vice-ministr Ahmadi Ädilwlı tanıstırıp ötken Zañ jobasına baylanıstı 20 dan astam wsınıs berdim. Onıñ bir bölimi atalğan Jobağa endi. Enbegenin Jwmıs tobınıñ otırısı barısında, qwrmetti deputattar, Sizderdiñ kömekteriñizge süyene otırıp, zañdastıramız dep senem.

Men bügin ol wsınıstardı bir-birlep tanıstırıp otırmaqşı emespin.

Meniñ aytayın degenim – basqa üş mäsele!

Sonıñ birinşisi – Sottılıq turalı anıqtama.

Özderiñiz jaqsı bilesizder, «Halıqtıñ köşi-qonı turalı» Zañ – twñğış ret 1997 jıldıñ 13 jeltoqsanında qabıldandı.

Atalğan Zañğa qazirge deyin bes märte özgertuler men tolıqtırular engizildi. Mine, altınşı ret qayta qaralğalı otır.

Men sonıñ soñğı eki retki talqısına qatıstım. Käribay Imanjanwlı şaqırsa, altınşı retkisine de qatıssam dep otırmın.

2015 jılı «Qazaqstan Respublikasınıñ keybir zañnamalıq aktilerine köşi-qon procesterin retteu mäseleleri boyınşa özgerister men tolıqtırular engizu turalı» Qazaqstan Respublikasınıñ Zañı jobası toğız ay talqılandı.

Men öz tarapımnan wsınğan wsınıstarımnıñ bärin ötkizdim.

Bügin köşip kelgen ağayın sonıñ qızığın körip jatır.

Tek, bir mäsele şeşilmey qaldı.

Ol – «Halıqtıñ köşi-qonı turalı» Zañınıñ 49-babınıñ 9) tarmağına baylanıstı, Qıtaydan kelgen qandastarımızdı, twraqtı tirkeuge twruda,  sottalğan nemese sottalmağanı turalı anıqtama talap etuden bosatu turalı mäsele edi. Qanşama jinalıstar, qanşama talas-tartıs boldı, soğan qaramastan bwl mäsele şeşilmegen küyi Zañ qabıldanıp, 2016 jıldıñ 1 qañtarınan bastap qoldanısqa endi.

Biz öz tarpımızdan küresimizdi toqtatpadıq. Aqırı BAQ-tıñ arqasında Elbasına jetkizdik. 2017 jılı aşılğan Düniejüzi qazaqtarınıñ besinşi qwrıltayında Wlt Köşbasşısı Nwrswltan Nazarbaevtıñ tikeley tapsırmasımen bwl mäsele şeşildi – İşki ister ministriniñ №992 Bwyrığına tolıqtıru engizildi.

Ekinşisi – «Oralman» märtebesi turalı.

Atalğan Zañ jobası 2017 jılı Mäjiliste besinşi ret qayta qaraldı. Bwl jolı qandastarımızdıñ «Oralman» märtebesiniñ merzimin ötkizip alıp, Qazaqstan azamattığına qwjat tapsıra almau mäselesi bastı orınğa şıqtı.

Men Mäjilistegi jwmıs tobına bwl mäseleni şeşudiñ eki jolın wsındım. Onıñ biri – Qazaqstan Respublikasınıñ «Azamattığı turalı» Zañınıñ  16-1-babınıñ 1) tarmağındağı «Oralmandar» degen sözdi «Etnikalıq qazaqtar» dep özgeru; ekinşisi - «Halıqtıñ köşi-qonı turalı» Zañınıñ 25-babına tek azamattıq alu üşin «Oralman» märtebesiniñ merzimin bir märte wzartıp beruge mümkindik jasaytın jaña tarmaq qosu.

Birinşi wsınısımdı, ökinişke oray, Eñbek jäne halıqtı äleumettik qorğau ministrliginiñ zeynettegi mamanı Aslan Qarjaubaevtıñ bir auız sözimen deputattar talqıdan şığara saldı. Qabıldamay tastadı.

Al, ekinşi wsınıstı qabıldadı. Biraq, tağı sol A. Qarjaubaevtıñ «aqılına» jığılıp, merzimin altı aymen şektep tastadı. «Oralman» märtebesiniñ merzimi altı aydan asıp ketken neşe mıñdağan qandastarımız şulap qala berdi.

Nätijesi ne boldı deysiz ğoy?!

Bwl mäsele de aqparat qwraldarınıñ kömegimen Elbasına jetti. Twñğış Prezident Nwrswltan Nazarbaev öz ökilettigin toqtatuğa nebarı tört-bes-kün qalğanda arnayı Jarlıqpen «Oralman» märtebesiniñ merzimin 2019 jıldıñ 31 jeltoqsanına deyin bir märte wzartıp beru turalı şeşim qabıldap, bwl mäseleni de şeşip berip ketti.

Üşinşisi – «Oralman» atauı turalı.

2017 jılı Mäjilistegi Zañ jobasın talqılaudağı kün tärtipke şıqqan tağı bir mäsele – «Oralman» atauın özgertu turalı boldı.

Wsınıs berdik. Ol wsınıs Eñbek jäne halıqtı äleumettik qorğau ministrliginde arnayı talqılanıp, jobağa endi. Mäjiliske kelgende atalğan ministrliktiñ vice-ministri Svetlana Jaqıpovanıñ bir auız qarsılığımen wştı da ketti...

Nätijesi ne boldı deysiz ğoy?!

Prezident Qasım-Jomart Toqaev üstimizdegi jıldıñ 2 säuirinde prezident retinde "Egemen Qazaqstan" gazetine bergen alğaşqı swhbatında «Oralman» degen sözge men qarsımın!»-dedi.

Mine, bügin sol «Oralman» degen ataudı özgerteyik dep, qauqıldasıp jatırsızdar!

Demek, osı üş mäseleniñ üşeuin de prezidentterge jetkizbey-aq, Mäjilistegi talqıda jelkesin qiyuğa äbden bolatın edi ğoy!

Qwrmetti deputattar!

Qwrmetti jinalıstıñ qatısuşıları!

«Oralman» atauın özgertudi aytpağanda, «Sottılıq turalı» anıqtama talap etu men «Oralman» märtebesiniñ uaqıtı ötip ketuden qandastarımızdıñ tartqan azabı men qasiretin aytıp swramañız!

Sonda, Asa Märtebeli Elbası Nwrswltan Äbişwlı öz qolımen şeşpegende, bwl mäsele sol beti qala berer me edi?!!

Eger, bwl mäseleniñ bar ekenin biz aytpasaq, wsınıs bermesek – bir jön! «Qwrmetti deputattar, bwl mäsele şeşilmese bolmaydı!» dep, qanşa ayttıq, qanşa maqala jazdıq!?? Jalınıp, jalbarınıp twrıp swradıq qoy!!!

Aytıñızdarşı, mwraldıq jauapkerşilikti kim moynına aladı?!!

Qwrmetti deputattar!

Sizderdiñ qoldarıñızda «DEPUTAT» degen mandattarıñız bar. Eñ joğarğı zañ şığaruşı organ – Sizdersizder!

Mine, joğarıda ayttım, osı talqılanğalı otırğan Zañ jobasına 20-nıñ üstinde wsınıs berdim. Bäri de uaqıt talabına say tuındap otırğan, tek qana zañmen şeşim tabudı qajet etetin mäseleler. «Otandastar» qorımen birlesip jwmıs isteyin dep otırmın...

Sizderden ötiniş: osı wsınıstardı batıl qadam jasay otırıp, zañdastırıp beriñizder! Jaltaqtaudı qoyalıq!! Jaña Quanış Swltanov ağamız jaqsı ayttı, «Halıqtıñ köşi-qonı turalı» Zañınıñ soñğı nüktesin qoyatın mezgil jetti!

Men Sizderden sonı swraymın!!!

Tıñdağandarıñızğa rahmet!!!

Auıt Mwqibek

Abai.kz

30 pikir