Beysenbi, 14 Qaraşa 2019
Bilik 2795 0 pikir 29 Jeltoqsan, 2015 sağat 10:00

MWSILMANDAR RADIKALIZMMEN KÜRESUİ TIİS

Fethullah Gülen älemge äygili francuz basılımı «Le Monde» gazetinde jariyalağan maqalasında ekstremizm jäne lañkestikpen küresu mäselesinde halıqaralıq qauımdastıq pen mwsılmandarğa mañızdı mälimdeme jasadı. Islamnıñ atın jamılıp jasalıp jatqan lañkestik äreketterdiñ mwsılmandardı böten körsetip jatqanı äri islam jaylı teris pikir qalıptastırudı tereñdete tüsetinin eskertken Gülen terrorizmniñ dinnen emes ekendigin atap ötti.

Fethullah Gülen bügin «Le Monde» gazetinde jariyalağan maqalasında: «Biz mwsılman retinde öz problemamızdı şeşuimizge jol bermegen aylakerlikpen jasalğan teoriyalarğa jüginbey, özimizge esep beruimiz kerek. Boyımızdağı ozbırlıqqa beyimdik, küş körsetu, qoğamda jastardıñ eleusiz, eskerusiz qaluı jäne bilim beru jüyesinde tepe-teñdiktiñ joyıluı sekildi sebepterge baylanıstı qoğamımız totalitarlı sanadağı toptardıñ özderine adam tartuına jol beretindey küyge jetti me?» — dedi.

Europadağı mwsılmandardıñ ekstremistik ağımdarmen küres mäselesinde eki ese belsendi boluı qajettigin alğa tartqan Gülen: «Qanday qiın jağdayğa qaramastan, mwsılmandar öz memleketterimen tığız baylanısta bolıp, dindesteriniñ qoğammen etene aralasuına üles qosuı tiis», — dedi. 

Fethullah Gülenniñ Parijdegi lañkestik äreketke baylanıstı «Le Monde» gazetinde jariyalağan «Mwsılmandar, senim-tüsinigimizge sıni twrğıdan taldau jasayıq» attı maqalasınıñ tolıq nwsqası mınau: 

 

ŞINAYI IMANdılıq KÖrinisi — ADAM ÖMİRİN QORĞAUdA 

 

IŞIM men sol sekildi terroristik wyımdardıñ jantürşiktirerlik äreketterinen qalay şoşın-ğandığımdı aytuğa tilim barar emes. Bwl toptardıñ lañkestik äreketterin jüzege asıru barısında özderiniñ adasqan ideologiyaların dinniñ atın jamılıp jasauları bir jarım milliard mwsılmandarmen qosa meni de qattı qınjıltadı. Mwsılman retinde bizdiñ mindetimiz,  bir jağınan, adamzattı bwl terrorizm degen zwlmattan qwtqaru üşin barşamen iıq tirestirip birge jwmıs jasau, ekinşi jağınan, dinimizdiñ päk kelbetine jağılğan qara küyeni ketiruge tırısu.

Şınayı imannıñ ölşemi jalañ wrandar nemese sırtqı keskin-kelbette emes, barlıq älemdik dinderdiñ negizgi özegi adam ömirin qorğau jäne ärbir adamdı qwrmet twtu sekildi wstanımdarğa degen mwqiyattılıqta.

Mwsılmandar retinde terrorister jayuğa tırısatın totalitarlıq ideologiyadan üzildi-kesildi bas tartıp, onıñ ornına bauırmal, köptürlilikti baylıq dep qabıldaytın tüsinikti qoldauımız kerek. Biz üşin wltımızdan, dinimizden bwrın adamdığımız birinşi orında twradı jäne mwnday tağılıq äreketterdiñ kesirin negizinen adam ruhaniyatı tartadı. Parijde ajal qwşqan francuz azamattarı, bir kün bwrın Beyrutta ömiri qiılğan Livannıñ şiittik mwsılmandarı, Irakta da atalmış lañkesterdiñ qolınan qaza tapqan sünni mwsılmandardıñ barlığı eñ aldımen adam. Janı auırğan ärbir adamnıñ jan jarasın jazuğa wmtılıp, dinine de, wltına da qaramastan qwrmet tanıtıp, onıñ qayğısın jeñildetuge tırıspayınşa, örkeniettiñ alğa jıljuı äste mümkin emes.

 

MWSILMANDAR QULIQPEN JASALĞAN TEORIYALARDAN BAS TARTIP, ÖZDERİN İŞTEY ESEPKE TARTUI TIİS

 

Biz mwsılman retinde öz problemamızdı şeşuimizge kedergi keltirgen  aylakerlikpen jasalğan teoriyalardan arılıp, özimizge bılay esep beruimiz kerek: Aramızda orın alğan zorlıq-zombılıqqa degen beyimdik, küş körsetu, qoğamda jastardıñ eleusiz, eskerusiz qaluı äri tepe-teñdikke qwrılğan bilim beru jüyesiniñ kemşilikti boluı sebepterimen elderimiz totalitarlı sanadağı toptardıñ özderine adamın tartuına ıñğaylı küyge jetti me? Negizgi adam qwqıqtarı men bostandıqtarın, qwqıqtıñ artıqşılığı men barşağa bauırmaldığın qalıptastıra almağandığımız üşin keybir qarausız jandardıñ ümitsizdikke tüsui men türli izdenisterge baruına jol berdik pe?

 

TERRORDI LAĞINETTEU JETKİLİKSİZ

 

Parijde orın alğan soñğı qayğılı oqiğa bizge mınanı tağı bir ret wqtırdı: dinmen baylanıstı etip körsetilgen bwl qanqwylı jarılıstı din ğalımdarı da, qatardağı mwsılmandar da tübegeyli lağınettep, qaralauı kerek. Alayda qazirgi  jağdayımızda mwnı tek lağınettep qana qoyu jetkiliksiz. Mwsılman elderde terroristerdiñ jas buındı qatarlarına qosu äreketterine qarsı memlekettik mekemeler, dini köşbasşılar men azamattıq qoğam wyımdarı — barşası birigip, parasattı türde küres jürgizu qajet. Terroristerdiñ jastardı öz qatarına tartuına jol aşatın bükil faktorlardı baqılap, qoğamdı twtas qamtitınday jobalar wyımdastıru kerek.

Qoğamımızdağı qarausız jürgen jastardı erterek anıqtap, qauip-qaterlerge wşırauına jol bermey, otbasılarına keñes äri özge de qızmettermen qoldau bolatınday şaraların jürgizu kerek. Özimiz azamatı bolıp tabılatın memlekettermen  dostastıqta bolıp, terrorizmmen küresu jöninde josparlar jasalatın jiındarda pikirlerin aytuı kerek. Jastarımızğa demokratiyalıq jolmen öz pikirlerin ayta biludi üyretuimiz qajet. Mektepterde  erte jastan demokratiyalıq qwndılıqtardıñ üyretilui keleşek wrpaqtıñ sanasınıñ dwrıs qalıptasuında aytarlıqtay mañızdı.

Tarihta mwnday tragediyalardıñ soñın ala äsirekeri reakciyalar tuındağan.  Mwsılmanğa qarsı, dinge qarsı aytılıp jatqan sözder, memleketterdiñ mwsılman azamattarına birıñğay qauipsizdik twrğısınan ziyan tigizui mümkin. Europa mwsılmandarı beybitşilik pen tınıştıqta ömir sürudi qalaydı. Qiın jağdaylarğa qaramastan, mwsılman azamattar öz memleketterimen tığız baylanısta bolıp, jauapkerşilik alıp, dindesteriniñ qoğamğa anağwrlım siñuine sebep bolatınday bauırmal sayasat jürgizuine üles qosuı tiis. Osılay äreket etu arqılı biz mwsılman retinde islamdıq tüsinigimiz ben is-täjiribemizdi zamanımızdıñ talabına qaray  qayta köz jügirtip, özimizge sınmen qarauımız kerek. Bwl islami dästürden qol üzu emes, kerisinşe mült ketken jerlerimizdiñ bayıbına baru jäne onı der kezinde tüzetip, säläf-salihinder sekildi Qwran men sünnettiñ ruhın, özegin qayta qolğa alu degen söz.

 

DİNDEGİ RADIKAL PİKİRLERDİ ALASTAtUIMIZ KEREK

 

Dini derekközderimizdiñ är jerinen üzip-jwlıp, negizinen bwrmalap, basqa maqsattarğa qoldanu üşin jasalıp jatqan pikirlerdi tazartuımız kerek. Mwsılman ğalımdar, oyşıldar men ziyalılar dinniñ qaynarına birtwtas qarauğa şaqıruı kerek. Ötken däuirlerde sayasi jäne dini wstanımdardıñ arasındağı kelispeuşilikter men üzdiksiz jalğasqan qaqtığıstar kezinde berilgen ükimderge qayta köz jügirtkenimiz dwrıs. Keybir negizgi senimderdiñ boluı dogmatizmge jatpaydı. Mwsılmandarğa kezinde renesans sıylağan közqaras erkindigin dinniñ özegine adaldıq tanıta otırıp qayta jandandıruğa jol aşıq, ol mümkin äri qajetti. Qattılıq pen qatıgezdikke sebep bolıp otırğan radikalizm jäne terrorizmmen tek osınday jağdayda ğana tiisinşe qarsı twra alamız. 

 

ÖRKENIETTER EMES, ADAMZAT ÖRKENIETİ MEN VARVARLIQ ÖZARA QAQTIĞISUDA

 

Ökinişke qaray, orın alğan soñğı oqiğalardıñ izin ala key jerlerde «örkenietaralıq qaqtığıstar» teoriyasınıñ qayta qozğalğanına  qattı qınjılamın. Bwnı eñ alğaş şığarğandar köregendikterinen be, älde aldağı jospar retinde alğa tarttı ma, bile almadım. Biraq mına jağday anıq, bügin osınday närse aytu terroristik wyımdardıñ ğana müddesine jaraydı. Mınanı naqtı aytqım keledi: köz aldımızda bolıp jatqan oqiğalar bükil adamzattıq örkeniet pen varvarlıqtıñ qaqtığısı. 

 

TERRORISTERMEN KÜRESTE MWSILMANDAR ŞEŞİMNİÑ BİR BÖLİGİN QWRAUI TIİS

 

Mwsılman retinde bizdiñ jauapkerşiligimiz — qanday auır jağdaylarğa tap kelsek te, şeşim jolınıñ bir böligin moynımızğa aluımız kerektigi. Mwsılmandardıñ qwqığı men bostandığın qorğau äri senimi qanday bolsa da barlıq adamdardıñ tatulıq pen beybitşilikte ömir süruine üles qosqımız kelse, sayasi, ekonomikalıq, äleumettik jäne dini qırlarımen terrorizm problemalarına köñil böluimiz kerek. Jeke ömirimizde ülgili jan bolu arqılı dini közderdegi radikaldı twjırımdardı qabıldamay, jatsınıp, bwl pikirlerdiñ jastarğa äser etpeuin qadağalap, olarğa demokratiyalıq qwndılıqtardı erte bastan üyretip, terrorizmmen jäne soğan bastaytın totalitarlıq ideologiyalarmen küresuimiz kerek.

Tärjimalağan – Aydos Qarsabaev 

Abai.kz

 

0 pikir