Särsenbi, 20 Qaraşa 2019
Jañalıqtar 1342 0 pikir 2 Şilde, 2013 sağat 09:46

Tabiğat Abaildaev. Şınkeevti «şınjırmen» süyregender qazaq küresin qorladı

Qazaq küresi – wlttıñ wstını. Arhipelag memleket sanalatın Japoniya dzyudosın külli älemgi äygiledi. Tipti olimpiadalıq sport türleriniñ qatarına engizdi. Tekti qazaqtıñ delebesin qozdıratın qazaq küresin şartarapqa tanıtudı qolğa alğandar üşinşi jıl qatarınan «Qazaq barısı» mega jobasın wyımdastırdı. Qazaqtıñ kil qapsağay deneli, toqpan jilikti, som twlğalı tolağayları är aymaqtan oza şauıp, jüldege süyem qarıs jerge kelip,  sürinip ketkende tilimizdi tistep qaluşı edik. Bwl jolı bäri basqaşa boldı.

«Qazaq barısı» - Alaştıñ namısı edi. Endi mine namıs taptaldı. Tabannıñ astına tüsti. Erlerimiz eñsesi eseñgirep, ez boldı. Eki söyledi. Qwday aqı, Qarakerey Qabanbaydıñ, Qanjığalı Bögenbaydıñ wrpaqtarı eki söylep ez atanadı dep kim oylağan?

Qazaq küresi – wlttıñ wstını. Arhipelag memleket sanalatın Japoniya dzyudosın külli älemgi äygiledi. Tipti olimpiadalıq sport türleriniñ qatarına engizdi. Tekti qazaqtıñ delebesin qozdıratın qazaq küresin şartarapqa tanıtudı qolğa alğandar üşinşi jıl qatarınan «Qazaq barısı» mega jobasın wyımdastırdı. Qazaqtıñ kil qapsağay deneli, toqpan jilikti, som twlğalı tolağayları är aymaqtan oza şauıp, jüldege süyem qarıs jerge kelip,  sürinip ketkende tilimizdi tistep qaluşı edik. Bwl jolı bäri basqaşa boldı.

«Qazaq barısı» - Alaştıñ namısı edi. Endi mine namıs taptaldı. Tabannıñ astına tüsti. Erlerimiz eñsesi eseñgirep, ez boldı. Eki söyledi. Qwday aqı, Qarakerey Qabanbaydıñ, Qanjığalı Bögenbaydıñ wrpaqtarı eki söylep ez atanadı dep kim oylağan?

Sonımen jarnaması jer jihandı dür etkizgen wlı toy 30 mausım küni elordadağı velotrekte ötti. Ötken jılğı barısımız, arısımız Beybit Istıbaev bozkilemge bettegende biz de ümitimizdi ükiley tüsken edik. Tautwrpat deneli bauırımız bärin dwrıs-aq bastadı, alğaşqı qarsılasın alıp wrmasa da, şalıp jığıp, küşin sarqa jwmsap, kelesi kezeñge bet aldı. Ekinşi qarsılası şığıstıq Mwhit Twrsınovtı da jeñdi. Onı köz kördi, köñil tüysindi. Bwdan soñ şirek finalda Sabırjan Äbildawlınan aylasın asırdı. Bärekeldi destik. Daurıqqan dau jartılay finalda orın aldı. Finalğa qinalmay jetudi manswq etken bizdiñ barıs qarağandılıq qarsılası Erjan Şınkeevpen beldesti. Wlan Rısqwldı wtıp, jelpingen Şınkeevtiñ Istıbaevtı ısqılap köterip, alıp wruğa qauqarı jetpedi. Oñtaylı sätterdiñ birinde ädis jasap edi, onısınan da tük şıqpadı. Töreşiler aqıldasa kele, eki alaqanın jerge tigizip ülgergen Beybitti ädiske aldanğan joq dep wyğarım şığardı. Osı sätte Şınkeev şır-pır boldı. Qoyan qoltıq wrısta Beybittiñ betin qaytaratın qauqarı joq ekenin eseptey bilgen bäkene boylı Erjan şu şığardı. Mwnı bir ğana biz emes, älemniñ 35 memleketi tikeley efirde tamaşaladı. Şınkeev şu şığarğanına qaramastan, töreşiler öz sözderinde twrıp, ekeuin qoyan-qoltıq wrısuğa şaqırdı. Bwl jekpe-jekte Beybit qarsılasın bwyım körmey, köterip aldı da, bozkilemniñ sırtına tastay saldı. Bitti. Istıbaev finalda. Töreşiler qolın köterdi. Qwday aqı, endi Beybitke jiti tanıs  qarsılas Aybek Nwğımarov pen Istıbaevtıñ taytalasın tamaşalaymız dep otırğanda bağjañ qaqqan közimiz şarasınan şığıp kete jazdadı.

Bizdiñ töreşiler mıqtı eken. Älem tarihında bolmağan şeşimdi qabılday alatın küşteri bar eken. Tipti olar sportşılardan da qaymığadı. Şının aytu kerek, talay «komediyanı» körip, esten tanğanımız ras, biraq scenariyi taban astında tüzilgen, jiırma minutta «korrektirovka» jasalğan mınanday «tragikomediyanı» köruimiz twñğış. Körermenderdiñ laqtırğan plastmass şölmeginen sekem alğan qazılar qırıq qwbıldı. Sportqa sayasat äser etti me, älde bıltır jeñgen baluan biıl almauı kerek degen «qağidattarı» bar ma, onısın bilmedik. Bilgen-körgenimiz sol, finalğa şıqqan Beybit batır taban astında finaldan «jer audarıldı». Qazılar öz şeşimderine özderi qarsı şığıp, dauısqa saldı. Söytti de, jeñisti Şınkeevke bere saldı. Bwl dodanı älemdik deñgeyde oyıp twrıp orın alatın bedeli bar «Boec» telearnası tikeley efirde körsetti. Külli älemge külki boldıq. Qazaq küresinen de mädeniet ketti. Män ketti.

Beybittiñ bapkeri Eldos Dalabaydıñ sözi de dalağa ketip jatır. Odan göri Şınkeev mıqtı bolıp twr. Qazılardıñ aldına barıp, daulasuına ne jorıq? Ol üşin bapkeri bar emes pe? Mwnday «tärtipsiz» sportşını şındap kelgende turnirden tıs qaldıruğa da boladı ğoy. Joq, basqa memlekette olay bolğanımen bizde basqaşa eken.

Qwrmetti oqırman qauım, Astana Tarazdan 1300 şaqırım qaşıqtıqta jatır. Al, Qarağandı 200 şaqırım qaşıqtıqta. Demek, zalda qarağandılıq körermenderdiñ köptep jinaluı da zañdılıq. El şuladı dep, jeñgen baluandı jığa salatın bolsaq, onda töreşilerdiñ, ädil qazılardıñ mwnday jarısqa törelik etuge qanday moral'dıq qwqı bar? Üşkempirov ağamız endi «wyalıp» jatır. Basılımdardan endi bwl turnirge barmaytının oqıdıq. Törağa retinde eşkim tıñdamağanın da añdadıq. Mine, bizdiñ ülkendi sıylau qwrmetimiz. Biz mıqtı halıq ekenbiz. Şın jüyrikti twsaulauğa şamamız jetetinin tağı bayqattıq! Osı ma jetken jerimiz?

Osılayşa şın Qwlager emes, Köktwyğınnıñ jolı boldı. Biz Beybitti jaqtap otırğanımız joq. Ob'ektivti közqarasımızdı, közimizben körgenimizdi jazıp otırmız. Beybit sılbır küresti dep ayıp tağıp, «käyip» bolatındar bar. Tarazda jürgen soñ jaqsı bilemiz. Beybit bizge «finalğa küşimdi saqtap jetuim kerek» desken. Al wlttıñ maqtanışı küşin sarqıp jürip, bireudiñ astına jalpasınan tüsti me, joq! Beybit finalda küresui kerek edi. Ol bıltır jartılay finalda şığıstıñ maqtanışı, öte mıqtı baluan Aybek Nwğımarovtı jeñgen bolatın. Al, finalda Şalqar Jolamanovtı jolda qaldırğanın da jaqsı bilemiz. 2011 jılı da şirek finalda Aybek Nwğımarovtı atınan audarıp tastağanın köz körgen. Bwl jerde biıl da Beybit sözsiz şabar edi dep kesimdi pikir aytıp otırğanımız şamalı, tek, ötken jılğı mälimetterdi keltirip otırmız. Al, Beybit finalda küreskende, şın mıqtını bozkilem anıqtar edi. Layıqtısı jeñiske jetkende, eşkim qarsı bolmaytını aqiqat. Jambıl oblısındağı qazaq küresiniñ mayın işken mamandar bwl künderi joğarğı biliktiñ wşar basında otırğan azamattarğa narazılıq hatın joldap ta ülgerdi. Mätinimen tanıs bolıñız. Bizdiki qoğamdıq oy qozğau ğana. Jazğanımızdan eşteñe özgermes, degenmen mwnday sätte ünsiz qaluğa tağı bolmaydı, qwrmetti oqırman. Qazılar jaylı jazılğan «sbejiy esteligimiz» osımen tämam. Qalğanın özderiñizdiñ patşa köñilderiñizge qaldırdıq. Şınkeevti «şınjırmen» süyrep finalğa şığarğandarğa da ökpemiz joq. Bärine Täñir töreşi ğoy.   

 

 Qazaqstan Respublikasınıñ prezidentiniñ äkimşiliginiñ bastığı

 K.K Mäsimov mırzağa;

 

«Nwrotan» halıqtıq demokratiyalıq partiyası

Törağasınıñ  birinşi orınbasarı

B.Baybek mırzağa;

 

«Samrwq Qazına» Wlttıq äl-auqat qorı törağası

Ö.E.Şökeev mırzağa;

 

Qazaqstan Respublikasınıñ

 sport jäne deneşınıqtıru isteri agenttigi törağası

E.Qojaqapanov mırzağa;

 

Düniejüzilik qazaq küresi

 federaciyasınıñ prezidenti

S.Tükeev mırzağa

 

2013 j.«Qazaqstan barısı»

Turniriniñ bas töreşisi

I.Nwrtaev  mırzağa;

 

Jambıl oblıstıq qazaq küresi

Federaciyasınıñ ökilderinen

Meken jayımız: Taraz q, Sañırıq batır 57

Tel. 8(7262)31-64-39, 31-65-40

                                                              

Narazılıq

Bizdiñ jazbaşa narazılıq jazu sebebimiz 2013 jıldıñ mausım ayınıñ 30 jwldızında ötken twnğış Prezidentimiz N.Ä.Nazarbaevtıñ  jüldesi üşin «Qazaqstan barısı» turnirinde Jambıl oblısınıñ  paluanı B.Istıbaevpen Qarağandı oblısınıñ paluanı E. Şınkeevtiñ arasında bolğan aqtıq bäsekege joldama beldesuinde Qazaq küresi erejesiniñ qatañ öreskel  bwzılğandığı.

Birinşiden, ereje boyınşa joğarıda attarı atalğan paluandar bes minut küresti, eki paluan teñ ayaqtadı. Ereje boyınşa teñ ayaqtağan paluandar beldesedi, erejege säykes, beldesude qay paluan jeñse sol paluanğa jeñis beriledi, atalğan kezdesude E. Şınkeev wtılıp, töreşiler alqası jambıldıq B. Istıbaevqa jeñis berilgendigin habarladı, biraq 20 minuttan keyin töreşiler alqası halıqqa B. Istıbaevtıñ jeñilgendigin habarladı.

Ekinşiden,  teñ ayaqtalğan beldesuden keyin  olimpiadağa qatısqan E. Şınkeevtiñ töreşilermen daulasıp, 15-20 minut bedesuge şıqpauın qalay tusinuge boladı? Qanday eldiñ küresinde ortağa şıqqan paluannıñ töreşilermen daulasıp, öziniñ qalay küreskendigin bozkilemde däleldegen? Basqa küres türlerinde onday paluandar tez arada jazağa tartıladı. Halıq narazılıq bildirdi dep jeñisti jeñilgen paluannıñ uısına wstatudı qalay tüsinemiz, halıktıñ şuın geografiyalıq jağdayğa baylanıstı tüsinuge boladı ğoy, Qarağandı bar joğı 200 şakırım, al Taraz kalası 1300 şakırım, körermenderdin ärine köp payızı Qarağandıdan, 20 kün bwrın qolınıñ şıntağı şığıp, jaraqattanğanına  qaramay aqtıq beldesuge joldama alğan B.Istıbaevtıñ eñbeginiñ zaya ketkendigi me? Bwl turnir qanşama Qazaqstan telearnalarınan, şet elderdiñ telearnalarınan körsetilip otır, bwl qazaq küresin dünie jüzine paş etu emes, qorlau. Bükil älemdik  halıqaralıq  jarıstarda küres erejesin öreskel bwzu orın almağan, qortındılay kelgende, kenetten şığarğan ädilqazılar alqasınıñ şeşimine qarsılığımızdı bildiremiz.

Bwnday şeşim halıqaralıq  jarıs praktikasında  kezdesken emes. Qısqası, E. Şınkeevti beldesude taza jeñip, aqtıq ayqasqa joldama alğan B. Istıbaevtıñ jeñilgendigi turalı şeşim şığarğan qazılardıñ şeşimine kelispeymiz.

Sondıqtan, qazaq küresiniñ erejelerine säykes, atalmış narazılıqqa zañmen körsetilgen merzimde jauap berudi  swraymız.             

Jambıl oblıstıq qazaq küresi

Federaciyasınıñ vice prezidenti

N.Jünisbekov,

Ökilderi:

R. Mwhametqaliev,

E .Dalabay

Abai.kz

0 pikir