Beysenbi, 27 Aqpan 2020
Jañalıqtar 1703 0 pikir 27 Mamır, 2013 sağat 14:05

Erke qızdarımız nege erte boyjetip jür?

Soñğı kezde elimizde (Atırau, Oñtüstik Qazaqstan oblıstarında) 18 jasqa deyingi «boyjetkenderdiñ» ana atanuı jiilep ketti. Qılıqtı qızdarımızdıñ qwrıqqa tüsuiniñ sebebin anıqtau maqsatında «Ayqınnıñ» feysbuktağı paraqşasında talqı wyımdastırıldı.

 Talğat Berdiyarov: Ol üşin mekteptegi medicina qızmet­kerleri jartı jıl sayın qızdardı tekserip, tekseru näti­jelerin ata-analarına habarlap twruı tiis. Jaman jolğa tüsken qızdarğa zañ jüzinde ayıppwl tağayındau kerek.

Ruslan Zhangazy: Qazaq mektepterinde «Ana bolu öneri» pänin engizu kerek.

Erkin Erğaliev: Osınday aşı mäseleni kötergenderiñizge alğıs aytamın! Osı mäselede eki sebep bar dep oylaymın. Birinşi, ob'ektivtik sebep: qazaq qoğamı dağdarıstan şığa almay jatır. Al ekinşi, sub'ektivtik sebep: ol «elitamızdıñ» bolaşaqqa senbeui.

Marjan Marat: Mektepte ana boludı üyretkenimiz nağız mazaq! Kolledj, universitette bolsa, bir säri.

Alpamıs Küşkinbaev: Key-bir äjelerimiz mektepterge barıp, kezdesuler ötkizudiñ ornına «gangam stayl» bilep, «buranov­skie babuşkige» eliktep jür...

AiJan Sonya: Äser etetin faktor köp. Mısalı, «Feysbuk», «Vkontakte» siyaqtı äleumettik jeliler de qızdardıñ erte eseyuine sebepşi.

Soñğı kezde elimizde (Atırau, Oñtüstik Qazaqstan oblıstarında) 18 jasqa deyingi «boyjetkenderdiñ» ana atanuı jiilep ketti. Qılıqtı qızdarımızdıñ qwrıqqa tüsuiniñ sebebin anıqtau maqsatında «Ayqınnıñ» feysbuktağı paraqşasında talqı wyımdastırıldı.

 Talğat Berdiyarov: Ol üşin mekteptegi medicina qızmet­kerleri jartı jıl sayın qızdardı tekserip, tekseru näti­jelerin ata-analarına habarlap twruı tiis. Jaman jolğa tüsken qızdarğa zañ jüzinde ayıppwl tağayındau kerek.

Ruslan Zhangazy: Qazaq mektepterinde «Ana bolu öneri» pänin engizu kerek.

Erkin Erğaliev: Osınday aşı mäseleni kötergenderiñizge alğıs aytamın! Osı mäselede eki sebep bar dep oylaymın. Birinşi, ob'ektivtik sebep: qazaq qoğamı dağdarıstan şığa almay jatır. Al ekinşi, sub'ektivtik sebep: ol «elitamızdıñ» bolaşaqqa senbeui.

Marjan Marat: Mektepte ana boludı üyretkenimiz nağız mazaq! Kolledj, universitette bolsa, bir säri.

Alpamıs Küşkinbaev: Key-bir äjelerimiz mektepterge barıp, kezdesuler ötkizudiñ ornına «gangam stayl» bilep, «buranov­skie babuşkige» eliktep jür...

AiJan Sonya: Äser etetin faktor köp. Mısalı, «Feysbuk», «Vkontakte» siyaqtı äleumettik jeliler de qızdardıñ erte eseyuine sebepşi.

Larisa Jwmay: Eñ bastı qatelik – ata-ana men qoğamdağı tärbieniñ tömendigi. Ärine, köpke topıraq şaşuğa bolmaydı. Degenmen 18 jasqa tolğanşa qızına qalağan düniesin äperip, ülde men büldege orap qoyadı. Toyınğan adam ne istemeydi?! Kez kelgen jerge barsa, köretin düniesi jaman kino. Sırtına «18 jasqa tolmağandarğa tıyım salınadı» dep jazıp qoyadı. Biraq eşqanday baqılau joq. Adam sanasın özgertetin dünielerdi körsetudi, jariyalaudı toqtatu kerek!

Äygerim Maqajanova: Siñlilerime janım aşidı... Wltı­mızdıñ wyıtqısı bolar bolaşaq ana ekenimizdi wmıtpayıq­şı, qızdar!

Nesibeli Mälik: Qızdardıñ bwzıluı, meniñşe, jürgen orta­sına, qasındağı qwrbılarına baylanıstı. Köp dünie elikteu­şilikten tuadı. Ata-ananıñ da bergen tärbiesi bwl jerde ülken röl atqaradı.

Qazbek Beysebaev: Bwl – öte qauipti mäsele. Keñes zamanında jastar «oktyabryat», «pioner» jäne «komsomol» arqılı üki­mettiñ baqılauında boldı. Qazir olay emes. Ükimet öziniñ negizgi jwmısın, yağni jastardı tärbieleudi wmıtpauı tiis.

Sanduğaş Jwmabaeva: Qazirgi 15-20 jastağı qızdarğa qarap özim tañğalamın, men medicinada 6 jıl oqıp äli körmegen, estimegen närselerdi olar jaqsı biledi.

ÜZDİK PİKİR

Qarlığaş Nwrbay: Qız – ömirdiñ güli men säni, jırı men äni. Sondıqtan da qay ğasır, qay zaman bolmasın atamız qazaq qızın alaqanına salıp, mäpelep otırğan. Olardıñ tärbiesine de asa ıjdahattılıqpen köñil bölip, qız tağdırınıñ jarqın boluına nazar audarğan. Bükil el bop qızınıñ abıroyı men arın köñili soqır nadandardan qız­ğıştay qorğağan. Tek qızın ğana emes, wlınıñ da qayrattı, batıl, namısı berik, ärbir qazaq qızın qarındasınday ayalap, ardaqtap ötuine zeyin salğan.

Al bügingi tañda wl menen qız tärbiesine zer salayıqşı. Key­bir balalar ata-ana tärbiesinen tısqarı qalıp, jügensiz ketude. Äsirese, qazirgi qazaq qızınıñ hal-küyi men qadir-qasieti qanday? Biz büginde qazaq qızınıñ arı men abıroyın ardaqtay bilemiz be? Kimdi kinälaymız? Qazaq qızınıñ şetelge ötip nemese bireudiñ qoljaulığı boluına nemqwraydı qarağan sözi jılmañ näpsiqwmar jigitsımaqtardı ma, älde solardıñ quırşağına aynalğan qızdardı ma? Batıstan kelgen dildi atadan qalğan «wlı mwraday» qabıldap, ardaqtağan qoğamdı kinälaymız ba?

Bir-birimizdi kinälaudan göri izgiliktiñ iirimine jol tartsaq, nwr üstine nwr emes pe?! Ol üşin qanday şaralar jasau kerek? Ol üşin eñ aldımen qızdı tärbieleu arqılı wldı tärbielesek... Qay uaqıtta da bizder qızdardı kinälap jatatınımız beseneden belgili. Orıstıñ wlı jazuşısı A.Çehov «Tärbieli adamdar adamnıñ jeke basın ardaqtay biledi, sondıqtan da ol är uaqıtta meyirimdi, jaydarı bolıp keledi», – demekşi, eger qızdı inabattılıq pen imandılıqqa, parasattılıq pen ädeptilikke, qara­payımdılıq pen meyirimdilikke, adamgerşilikke qaray tärbie­lesek, jügensiz ketken nemese özimsinip özeuregen jigittiñ de, joğarıda atap ötken asıl qasietter tal boyınan tögilip twra­tın qızdardı körgende, özin-özi tärbieleri haq. Biz qay uaqıtta bolsın qızdardı ädepsizdik pen täkapparlıqtan, basqa da jaman ädetterden arıltu arqılı ömiriniñ nwrlı da şuaqtı, bolaşağınıñ jarqın boluına mümkindik jasauımız kerek. Qarap twrsañız, ömirde bolıp jatqan jağımdı dünieler men jağımsız oqiğalardıñ barlığı tek qızdar, yağni äyelder üşin jasaladı eken.

Ärbir sanalı azamat üşin ärbir qazaq qızı tağdırınıñ bwlıñğır, qarañğı boluı wltınıñ wlılığın joğaltumen teñ ispettes. Bügingi boyjetken – erteñgi ana. Sondıqtan ärbir boyjetkendi qarındasım dep bağalau – köregendiliktiñ belgisi. Söz soñında aytarım, jigitterimizdiñ namısı berik bolıp, qızdarımızdıñ arı taptalmasın, wlımız wyattı, qızımız abıroylı bolsın, layım!

Aydos ÄRİPBAEV

"Ayqın" gazeti

0 pikir